Koelen met de zon

Gebouwen verwarmen met de zon kon natuurlijk al, maar nu is het ook mogelijk om gebouwen te koelen met de zon. Heva Klimaat & Installatie leverde deze week de nieuwbouw van BONFIX in Zwolle op. In dit gebouw zorgt zonnewarmte voor zowel verwarming als verkoeling. De zonnekoelmachine die hiervoor zorgt, vraagt evenveel energie als een spaarlamp.

Het nieuwe bedrijfspand van BONFIX is extreem goed geïsoleerd, maar toch zal de binnentemperatuur op zomerse dagen oplopen. Nol Reusken, projectleider bij Heva Klimaat & Installatie: ‘Om het klimaat aangenaam te houden, stroomt door de vloerverwarming koud water en brengen we gekoelde buitenlucht in de kantoorruimtes. Het koude water, waarmee ook de lucht wordt gekoeld, maken we van warm water dat door de zon is opgewekt. Het is een techniek die nog nergens wordt toegepast, maar al heel lang bestaat.’ Reusken vertelt dat de speciale SorTech AG Zonnekoelmachine van HR Wooncomfort het warme water koud maakt. ‘Met deze adsorptiemachine kun je tegen extreem lage kosten en minimaal energieverbuik de temperatuur van water omlaag brengen.’

Een adsorptiemachine werkt net als een koelkast. Als koudemiddel wordt in plaats van koolwaterstof gewoon water gebruikt. Water als koudemiddel past in het streven van de Europese Unie om te gaan werken met natuurlijke koudemiddelen die het broeikaseffect niet verder versterken. Bij adsorptiekoeling wordt gebruik gemaakt van een cyclus, waarbij het koudemiddel water bij hoge druk en temperatuur condenseert en bij lage druk en temperatuur weer verdampt. Het bijzondere aan adsorptiekoeling is dat er geen mechanische aandrijving wordt gebruikt om deze drukverhoging te bereiken, maar dat de bindingskracht tussen silicagel en water wordt gebruikt. Warmte dient in plaats van elektriciteit als energiebron. Het resultaat is dat het proces een minimum aan energie vraagt: 14 watt per uur, net zoveel als een spaarlampje.

43 reacties

  1. d.h.w. daniels zegt:

    De melding van 14 Watt per uur wekt het vermoeden dat het eenheden systeem door de schrijfster niet geheel begrepen wordt.

  2. Paul Cohn zegt:

    Kom 15 sept. a.s. bij de excursie van de sectie bouw van ODE: (De Oranjerie, Leiden) http://www.duurzameenergie.org/28-Nieuws-uit-de-ODE-sectie-bouw
    Die is weliswaar niet primair gericht op Bouwtechniek voor professionals, maar toch is er ook voor hen wellicht wat te leren.

  3. Jacco zegt:

    @ Paul Cohn
    Dat dit soort documenten bestaan ja dat wist ik wel, maar zoals ik al schreef men komt hier niet direct mee naar voren in de reclame / presentatie wereld, en ik heb in mijn reactie ook niet gezegd dat een passiefhuis per definitie niet bepaalde positieve punten zou hebben, nee ik gaf aan dat er meer is als alleen die passiefhuis gedachte, en dat je voor die besparing op huishoudelijk energieverbruik je dan moet zetten naar het passiefhuis denken, met bepaling waar je leefruimten met grote ramen gaan komen, en dat je je ook moet overleveren aan een totaal mechanisch ventilatie systeem, daar heb je dus gewoon geen eigen keuze meer in, het systeem bepaalt dit even voor je, en dat kun je dan niet als gelijkwaardig met een huis die deze beperkingen niet heeft mee gaan vergelijken.
    En dit rapport is dus door een fabrikant opgesteld, en een rapport, waar als die bijna klaar is, nog een mailtje wordt gestuurd door ene Chiel Boonstra waarin de warmtevraag zomaar even naar beneden wordt bijgesteld, en ook even door geeft dat de serre constructie ineens lichter wordt uitgevoerd, ik zeg niet dat de boel dan genomen wordt, maar krab wel even achter mijn oor als je dit als bewijs stuk mee stuurt.

  4. Paul Cohn zegt:

    Blijkbaar vastgeroest in het verleden:
    http://www.passiefhuis-roosendaal.nl/graphics/passiefhuis-roosendaal/pdf/20080617%20Passiefwoning%20Z3%20integrale%20milieuscore%20_LCA_.pdf
    Het groeiend aantal Duitse aannemers in het grensgebied van Groningen tot Limburg houdt zich aan Duitse én de Nederlandse wetten.

  5. Jacco zegt:

    @ Paul Cohn
    Ik denk dat je het allemaal wat te somber ziet, ik zal niet zeggen dat het allemaal zo goed is wat hier gebeurd, maar laat je ook niet verleiden door al die mooie verhalen over duurzaamheid, want dat is vaak ook handelswaar, en niet veel meer.
    Want bijv.je geeft aan wat Rockwool er van vindt, nou zonder het te openen kan ik je al wel vertellen wat zij vinden, uiteraard meer van hun handel in die spouw, maar dat hier veel meer grondstoffen vanuit de aarde nodig zijn, en meer energie om het te maken, ( en dan niet alleen de isolatie, maar ook de verdere constructie)dat komt in die positieve berichtgevingen passiefhuis niet naar voren, daar rekent men vanaf dat de bewoner er in komt, dus tja?? nogal vertekend beeld krijg je dan, want die grafieken zouden er wat anders uitzien als het een echte LCA zou zijn, want dan komt de bouw onderhoud & sloop van zo’n huis nogal hoger uit in energiegebruik en dat tikt dan verhoudingsgewijs flink aan t.o.v. een lager energiegebruik tijdens de bewoning.
    En een passiefhuis? wel je echte grotere ramen op het zuiden, en totaal mechanische ventilatie, is dat altijd mogelijk en wenselijk? opdrachtgever moet zich dan veel meer richten naar het systeem, wel allemaal negatieve aspecten, die komen uiteraard niet in beeld als je alleen maar naar energiegebruik kijkt, niet dat dat niet belangrijk is, maar er is meer wil ik maar zeggen.
    En inmiddels is mij van dat grote Duitsland duidelijk dat vele arbeidscontracten met de bouwvakkers nog minder voorstellen als hier in Nederland, ze kennen geen minimum loon, en zijn dit ondanks dat ze uit Duitsland komen wel Duitsers?, want omdat ze minder vangnetten kennen als hier zitten er al de nodige Oost Europeanen tussen, die voor lage lonen werken, en dat is bij die Duitsers legaal, dus??
    Kortom, ik zal niet zeggen dat ik het allemaal zo goed weet, maar denk dat jij het te negatief ziet, en je veel te veel alleen maar focust op dat energie gebruik wat je vaak krijgt als mensen helemaal opgaan in hun specifieke vakgebied, maar er is meer, kijk daar ook eens naar.

  6. Paul Cohn zegt:

    Niet alleen wereldleiders en eigen Regenten, de internationale isolatiebranche, de broeikasgascommissie van de Verenigde Naties (UNFCCC) en de satelliet zien het, maar ook Bob de Bouwer zelf weet het al jaren:
    …”Bij de woningen gaat het om zes types houtskeletbouw met een zeer duurzaam karakter. Het energie-gebruik zal extreem laag zijn. Tachtig woningen worden zelfs volgens het Passiefhuis principe gebouwd, waarbij maar heel weinig warmte nodig is voor de woning. Duitse bouwvakkers hebben veel meer ervaring met het bouwen volgens dit principe. Dat is de reden dat zij volop betrokken zijn bij de bouw in Velve-Lindenhof”… http://www.tctubantia.nl/regio/enschede-haaksbergen/8596578/Vertraging-bouw-Velve-door-vandalisme.ece
    Zo zijn Eric Enkelglas, Karel Klauwhamer, Nelis de Nieter en Kees de Kitspuiter mooi te kijk gezet…
    Nog afgezien van de grauwsluiers die je vanuit Nederlands turbometselwerk je decennia lang toegrijnzen.

    Geen wonder dat je in de particuliere sector steeds meer Duitse aannemers aan het werk ziet in Nederland.
    Nederlanders zijn geen “kwaliteitkopers” maar “prijskopers”. Ook voor hun nieuwbouwwoning die volgens de folder ‘voldoet aan Bouwbesluit’, al weten we niet wat dat betekent. De teleurstelling komt dan pas achteraf:
    een fractie lagere hypotheek maar een hoge, jaarlijks stijgende energierekening. Een te goedkope ‘kwaliteit’ leidt zo tot blijvend minder comfort en onnodig snel stijgende woonlasten: alle waar naar zijn geld.

    De enkeling die kiest voor kwaliteit heeft ’s winters veel minder gas nodig omdat zijn woning weinig energie verliest en heeft ’s zomers geen koeling nodig omdat maar weinig ongewenste warmte binnenkomt.
    Een investering in betere isolatie dan de dit jaar iets verhoogde minimumwaarde uit het bouwbesluit verdien je al snel terug met lagere woonlasten, het hogere comfort merk je bij de huidige buitentemperatuur direct:

    De goedkoopste koeling is de koeling die je niet nodig hebt.
    Of zoals Rockwool het zegt: http://www.rockwool.com/files/rockwool.com/Environment/Trias-Energetica.jpg
    En daar mag Nederland, beerpunt met ’s werelds meeste fossiele verbrandingsgassen, het mee doen:
    http://www.temis.nl/airpollution/no2col/data/omi/2012/07/no2total20120713_r9.png

  7. Jacco zegt:

    @ Paul Cohn
    Het lijkt allemaal nogal indrukwekkend die sites die je mee stuurt, maar na die eerste te hebben doorgenomen is dit voor mij niet meer als politiek, die figuren willen ook laten zien dat ze belangrijk zijn, want ze kunnen nu wel over die labeltjes vallen, maar de wereldleiders zelf aangaande die milieuconferenties, daar komt ook steeds niets van terecht, dan weer dit en dan weer dat, dus tja, met al dit gehakketak komen we denk ik ook niet verder als wat politiek gekrakeel.
    De echte zaken zullen dichter bij huis moeten worden opgelost, met simpele kwaliteitsbeheersing, en daar doet dat gelabel niks positiefs aan bij, alleen boven op de zaak zitten tijdens de uitvoering, daar moeten we weer naar toe, en dan kun je ook echt weten hoe goed je bezig bent, maar niet met politici, die zeggen vandaag A, maar morgen net zo makkelijk B, of C.

  8. Paul Cohn zegt:

    …”Alles staat of valt met een bank die bereid is hogere hypotheeksommen te verstrekken voor nieuwbouw met duurzame energietoevoegingen”…

    Hieruit blijkt -helaas- dat de al jarenlang bestaande regelingen hiervoor niet bij u bekend zijn, jammer.
    Het gaat niet om de BANK, het gaat om U. Als U aantoonbaar duurzaam bouwt (of renoveert) kunt u bij diverse banken wel dégelijk een aantrekkelijke, zogenaamd ‘Groene Hypotheek’ krijgen:

    Wat is een groene hypotheek?
    Een groene hypotheek houdt in dat u geld kunt lenen voor een periode van tien jaar tegen een rente die ongeveer een procent onder de marktrente ligt. U kunt een groene hypotheek krijgen als er een groenverklaring is afgegeven voor de bouw of duurzame renovatie van uw woning. Bij nieuwbouw is een maximum van EUR 100.000 voor grondgebonden woningen en EUR 65.000 voor niet grondgebonden woningen verbonden aan het hypotheekbedrag. In de meeste gevallen wordt een groene hypotheek daarom gecombineerd met een gewone hypotheek. Bij duurzame renovatie van uw woning gelden andere bedragen afhankelijk van de energieverbetering die bereikt wordt. Zie voor details de categorie h3.
    http://www.agentschapnl.nl/programmas-regelingen/veelgestelde-vragen-1#3

    Zie ook:
    Stand van zaken rond Regeling groenprojecten juni 2012
    http://www.agentschapnl.nl/actueel/nieuws/stand-van-zaken-rond-regeling-groenprojecten-juni-2012

  9. Paul van Egmond zegt:

    @R Khan,

    Bedankt voor je uitleg, ik begrijp je argumenten nu een stuk beter. In reactie op je post:
    Ik blijf bij mijn bewering dat PV veel makkelijker inpasbaar is in de BESTAANDE ‘infrastructuur’. Er is vaak geen ruimte voor extra waterleidingen en waterkoppelingen in de krap bemeten keukens van onze huizen en appartementen. Bovendien wil je die graag uit het zicht, daar moet de muur voor open. Nieuwe tegeltjes etc. Een hoop gedoe, tegen aanzienlijke kosten.

    Bij nieuwbouw zijn zonneboilers en andere warmtesystemen enorm interessant! Ik hoop dat ze daar snel gemeengoed worden. Problematisch daarbij is dat de projectontwikkelaar die de extra investering doet huiverig is om zijn product uit de markt te prijzen. Alles staat of valt met een bank die bereid is hogere hypotheeksommen te verstrekken voor nieuwbouw met duurzame energietoevoegingen. Ik weet niet hoe veel waarde zij hechten aan het argument dat dat zichzelf terugverdient.

    ‘Kleine’ apparaten als koffiezetters moeten nou eenmaal op elektriciteit. Dat is met zonnethermie niet te doen en alleen al voor het lampje heb je een stekker nodig. Wasmachine is natuurlijk een ander verhaal.

    PV-systemen plaatsen is niet slecht voor innovatie. Bedrijfseconomisch gezien kan het in de toekomst mogelijk interessant zijn om ze te vervangen voor einde levensduur, omdat een nieuwe generatie een significant betere opbrengst/kostenverhouding heeft. Er ontstaat dan een tweedehands markt met deels afgeschreven pv-panelen, waarvan de prijs/WP gunstig zal afsteken tegen nieuwe. Hetzelfde zie je al met ledverlichting: particulieren die gebruikte Pharoxlampjes aanbieden op Marktplaats omdat ze een betere led willen, of een dimbare (of omdat ze het niks vinden, die ledverlichting). Ook gebruikers van PV die in de toekomst een deel willen inruilen voor een zonnethermisch systeem, kunnen hun pv-panelen op de tweedehands markt kwijt.

    Nog even terug naar de toepassing van verwarming en verkoeling met (zonne)warmte: als we daar als maatschappij stevige stappen in willen zetten, kunnen we dat kennelijk niet overlaten aan de markt. Hoe krijgen we de neuzen van huizenkopers, woningcorporaties, de bouws- en installatiesector, de energiebedrijven en de overheid de zelde kant op?

  10. Paul Cohn zegt:

    Aha, het begint ergens over te gaan:
    hoeveel thermische energie is nodig om onze Nederlandse doorgaswoningen te verwarmen en te koelen?
    Het is niet voor niets dat de Europese Commissie Nederland voor het Hof van Justitie in Luxemburg daagde: http://www.nrc.nl/nieuws/2011/11/12/nederland-in-gebreke-bij-invoering-richtlijn-energiebesparing/
    Bob de Bouwer levert nieuwbouwwoningen nog steeds zo rot op als ons halfslachtige Bouwbesluit toelaat. En geen hond in Nederland controleert of de duurste aankoop in ons leven aan deze flutspecificatie voldoet, terwijl in veel landen een gekalibreerd, onafhankelijk meetcertificaat van een Blowerdoortest standaard is.
    http://www.blowerdoortests.be Het resultaat is er naar: Eurima, de internationale isolatie industrie, toont aan dat de Nederlandse woningen -samen met die in Albanië- de slechtst geïsoleerde in héél Europa zijn…
    http://www.eurima.org/energy-efficiency-in-buildings/how-blue-are-u-tool
    Natúúrlijk heb je dan bij het huidige weer een energievretende bullebak van een koelcompressor nodig om je huis leefbaar te houden. En natúúrlijk verspillen wij jaarlijks meer dan 50% van al onze schaarse energie om dat thermische vergiet te verwarmen: http://www.duurzameburen.nl/data//Energiegebruik-huishouden.jpg
    Dat ons dat klauwen vol geld kost ligt aan de Regenten van de Energiebedrijven, niet aan Bob de Bouwer…

  11. R Khan zegt:

    @Jacco: nog even: de campingkoelkast is een ABsorptie (ammoniakdamp wordt geabsorbeerd door een ammoniak-oplossing)systeem; en het artikel gaat over een ADsorptie- systeem (water hecht zich aan het oppervlak van silica). Verwarrend: klinkt praktisch het zelfde, en werkt allebei op warmte. Toch is de werking gebaseerd op totaal verschillende principes. En, er zijn er meer, die werken op warmte: zoals evaporatiekoeling. Al die systemen zijn net zo onvergelijkbaar als compressie- vs. thermo-electrische koeling. Wat allebei electr. is.
    De prestaties van thermo-elektrische campingkoelkasten zijn nog veel beroerder dan van uw absorptiekoelkast, kan ik u verzekeren. Maar, dat is nog geen reden voor mij om niet te geloven in de mogelijkheden van compressiekoeling.

  12. R Khan zegt:

    @Paul van Egmond : ik bedoelde dat per m2 dakoppervlak, thermische collectoren veel goedkoper zijn, en veel meer opleveren. Dus, waarom eerder geld uitgeven aan pv-panelen, dan wanneer je ruim zelfvoorzienend bent in je warmte- behoefte; en problemen krijgt met het kwijtraken van de overtollige warmte uit je thermische systeem.
    Dat zou overigens ook weer in stroom omgezet kunnen worden, maar gebeurt inderdaad weinig.

    Stroomgebruik voor warmte daarentegen, kan toch echt niet verwaarloosd worden. (af)wasmachines en koelkasten maken een substanieel deel uit van ons stroomgebruik. Ook ‘kleine’ apparaten zoals strijkijzers en koffiezetters, doen feitelijk niets anders dan verwarmen. Het ‘de-electrificeren’ van dit soort warmtegebruik is vaak best makkelijk. Denk aan een ‘hotfill’ voor wasmachines. Zo kan thermische zonne-energie zelfs in een deel van onze stroombehoefte voorzien.

    Het ‘voordeel’ dat pv beter zou aansluiten op bestaande infrastructuur, is op langere termijn een nadeel: de infrastructuur heeft weinig reden om te innoveren, in de richting van echt duurzame technologie; als we alle daken nu volplempen met pv-panelen.
    Het korte termijn voordeel ziet u dan waarschijnlijk vooral in energie-label-punten oid. De enige duurzaamheid die er dan volgens mij nog overblijft,is de verwachte lange levensduur van pv-panelen. Zelfs dat blijkt weer een nadeel, als het 30 jaar de innovatie remt. In die tijd wordt twee keer de hr-ketel vervangen, wat gunstige momenten zijn om dat met een zonneboiler te combineren. Tenzij, op zo’n moment, het dak voorlopig nog volgesubsidieerd is met pv…

  13. Paul Cohn zegt:

    Hoe triest, het linker aapje buiten spel: http://www.freakkids.nl/horen-zien-zwijgen-kikkers.gif
    allemaal luid gekakel en niemand gaat naar: 1) Zwitserland waar 80% van de nieuwbouw door warmtepompen verwarmd en gekoeld wordt
    2) Naaldwijk waar een hele nieuwbouwwijk door kassen verwarmd en gekoeld wordt
    http://www.vestia.nl/Westland/Documents/Klimaatbrochure%20Hoogeland.pdf
    3) de Floriade in Venlo waar het ook vandaag weer sti benauwd is en het condens van alles afdruipt. Behave in Villa Flora, omdat daar de aquifers de energie van de zon gebruiken voor verwarming én koeling.
    4) Techneco waar de gasabsorptiewarmtepomp in bedrijf te bezichtigen is, in Delft ja, verwarmend en of koelend:
    http://www.techneco.nl/producten/warmtepompen/robur/page:documentatie

  14. Jacco zegt:

    @ Paul van Egmond
    Nee hoor, die site heb ik alleen mee gestuurd als tegenhanger, maar hoe de werkelijkheid echt in elkaar zit, en of jij meer gelijk hebt als de andere die reacties geven,want er zijn zo te zien nogal wat meningsverschillen, ik zou het verdomd niet weten, en kijk in die zin als bouwkundige alleen maar mee vanaf de zijlijn, en denk gemiddeld zal de waarheid wel ergens in het midden liggen.

    In praktijk kan ik alleen vast stellen uit eigen ondervinding, dat die absorptie koelkast het niet echt is, bereikt niet de juiste temperatuur voor houdbaarheid producten, en is traag, en dan denk ik absorptiekoeling in een gebouw, zou dat dan wel echt werken? maar ikke niet weet verder.
    Wat ik verder weet en dat is ook praktijk, dat met name koeling( verwarmen werkt eigenlijk altijd wel goed) met hele verhalen hoe of het allemaal duurzaam bedacht is toch bij sommige projecten thuis horen in het uitvindersboek van Willy Wortel, want ga je eens op een warme broeierige dag kijken, en met name het aan voelen, dan is het niet wat je zou verwachten, het is dan gewoon onder de maat, gebruikt dan wel veel minder energie, maar tja, is ook niet meer waard.
    Bij navraag bij de bedenker kwam het antwoord, ja het was wel een extreme dag toen jij er was, of ze toveren weer ergens een tabelletje vandaan waarop staat hoeveel dagen per jaar er overschrijding mag zijn, 1 of ander arbo tabelletje, en nog wat van dat soort verhalen, zoals je moet geen airco kwaliteit verwachten end., en dan denk ik tja wat moet je ermee?, het was er gewoon onaangenaam warm, en met protocolletjes en verhalen wordt het recht gebreid.

    En over de overheid zoals je schrijft met hun duurzame doelstellingen, nou volg de politiek maar eens een beetje, ze zwabberen van links naar rechts en weer terug, net wat ze uitkomt, geen gewoon mens die ze nog kan volgen, dus die duurzame doelstellingen die gaan net zo makkelijk weer overboord als het op de financieen aan komt, zie (nogmaals) die groene auto als voorbeeld, en die polder in Zeeland, eerst onder water, toen weer niet, dan weer voor 1/3, en nu? en de AOW daar zijn ook al allerlei varianten op geweest, nou neem dat soort maar eens serieus, ik in ieder geval niet.

  15. Paul van Egmond zegt:

    @ R Khan:
    Je opmerking dat PV-panelen pas bedrijfseconomisch interessant zijn nadat de gasrekening tot nul is gedaald, snap ik niet. Wat heeft het een met het ander te maken? In de meeste Nederlandse gebouwen wordt elektriciteit niet gebruikt voor verwarming, en gas niet om elektriciteit op te wekken.

    Wel helemaal eens dat rechtstreeks warmte (en verkoeling) betrekken van de zon natuurlijk veel efficiënter is dan via de tussenstap elektriciteit.

    Voor bestaande bouw hebben PV-panelen 3 belangrijke voordelen boven thermische zonnecollectoren:
    – Ze zijn veel eenvoudiger en tegen lagere kosten te plaatsen: alleen 2 kabeltjes door het dak, extra groep op de stoppenkast en klaar.
    – Hun opbrengst per jaar is in hoge mate voorspelbaar en niet afhankelijk van de performance van andere componenten van een geïntegreerd systeem (dat is bij zonneboilers, warmtepompen voor lagetemperatuurverwarming etc. wel het geval, zo heb ik begrepen). Hierdoor is de businesscase goed te overzien, met weinig onbekende variabelen. Dat biedt de consument handelingsperspectief. Zonnethermische oplossingen zijn in die zin vaak te complex.
    – PV-panelen grijpen niet in op de reeds aangelegde ‘infrastructuur’: CV-ketel, verwarmingselementen, waterhuishouding, wasmachine etc.

    PV-panelen kunnen een unieke ‘quick win’ zijn voor bestaande bouw, naast isolatiemaatregelen en gedragsverandering mbt energieverbruik.

    Voor nieuwbouw is het eufemistisch gezegd onbegrijpelijk dat zonnethermische oplossingen niet standaard in het ontwerp worden geïntegreerd. De architectuur en bouwwereld zouden zich daarvoor moeten schamen.

  16. R Khan zegt:

    @ Paul v Egmond: om precies te zijn: het artikel gaat over koelen op ZONNEwarmte. Uw verhaal over pv is daarom minder off topic dan het lijkt; ware het niet dat, in de vergelijking met andere energiebronnen, juist thermische zonne-energie helemaal niet wordt betrokken!
    ter aanvulling: themische zonne-collectoren leveren per m2 minstens drie keer het vermogen, dat een m2 pv-paneel levert. De ‘footprint’ bij de produktie is ongetwijfeld ook veel lager.
    Ongeveer de helft van onze energiebehoefte, is voor warmte, en voor koeling. daarom is het bedroevend dat thermische zonne-energie weer eens over het hoofd wordt gezien, door de ‘bouwwereld’.

    Daarmee wil ik niet de mening verkondigen dat pv-panelen niks zijn. Maar, de hyperige populariteit staat in schril contrast met de schokkende onwetendheid tav thermische zonne-energie.
    En dat terwijl pv-panelen, simpel bedrijfseconomisch, het overwegen pas waard zijn, op het moment dat de gasrekening tot nul is gedaald (Omdat het huis zelf in de warmtebehoefte kan voorzien).
    Door het uitgespaarde geld een tijd op te sparen, kunnen we dat vervolgens investeren om de electriciteits rekening nog een paar tientjes te verminderen. Tenminste: als we niks beters weten te doen met dat geld, dan investeren op zeer lange termijn; en mits er nog ruimte voor over is op het dak.
    Of u dit nou gelooft of niet: iedereen kan het zelf narekenen.

    @Jacco: Lowtech laat ook zien, dat koelen op zonnewarmte een mogelijkheid is, waarbij pv niet nodig is; en daarom minstens waard om nader te bestuderen, dan alleen rond de campingkoelkast.

  17. Paul van Egmond zegt:

    @Jacco,

    Lowtech.be, jij en ik maken ons alledrie schuldig aan de zelfde zonde: gelijkhebberigheid.

    Heel kort door de bocht – het is je goed recht om pv-panelen niets te vinden. We leven in een vrij land.

    Lowtech.be doet net alsof ze een duistere kant van zonnepanelenproductie hebben ontdekt, door te stellen dat de CO2-winst afhankelijk is van waar de panelen worden gemaakt en waar ze worden ingezet. Nogal wiedes, lijkt me. Zelfs uit hun worst case scenario (zeer vervuilend geproduceerd, opgesteld in een land met weinig zonuren, onrealistisch korte levensduur 15 jaar) is de prestatie output/co2 van PV een factor 2,5 beter dan van gas, dus ± factor 5 beter dan steenkool. Overigens: zonnepanelen overleven zonder moeite een forse hagelbui.

    Hun argument dat dedicated zonnepanelen voor gadgets zeer onduurzaam zijn, is larie. Die producten worden niet gekocht vanwege het duurzame gehalte maar omdat je dan je apparaat kunt gebruiken zonder in de buurt van een stopcontact te zijn. Overigens moeten de fabrikanten ervan wel hun grote mond houden over duurzaamheid, maar da’s weer een ander onderwerp.

    Jouw waarschuwing over dat we linksom of rechtsom moeten betalen voor het energienet is ook een open deur. Wat is je punt? Bedoel je ermee te zeggen dat de business case van zonnepanelen instort als de overheid energiebetalingen anders organiseert? En waarom zouden ze dat doen? Hun eigen duurzame doelstellingen de nek omdraaien? Burgers die op eigen kracht aan de gang gaan met schone energie vormen immers de meest kosteneffectieve CO2-reductiemaatregel die je maar kunt verzinnen. Daar kan geen beleid tegenop.

    Dit topic gaat over koeling met warmte, niet over pv-panelen. Dit wordt mijn laatste offtopic bijdrage.

  18. Jacco zegt:

    @ Paul van Egmond,
    Op onderstaande side kun je lezen wat lowtech daar over te schrijven heeft, niet echt zwaar negatief, maar ook niet overweldigend, en geeft men ook duidelijk aan dat die levensduur beduidend minder kan zijn als jij voor stelt.
    http://www.lowtechmagazine.be/2008/03/de-donkere-kant.html
    En die berekening waar jij nu op doelt, je praat over langere termijnen, en als het nu eens de situatie wordt dat er veel meer mensen overstappen op die P.V. elementen, wat zou de overheid dan gaan bedenken?, want geld voor het bestaande netwerk moet er hoe dan ook toch steeds blijven komen, denk eens aan die groene auto die je belastingvrij kon rijden, ook nu nog, maar dat is straks wel over, er werd teveel van die regeling gebruik gemaakt, men gaat dadelijk inkomsten missen, de kippen in den haag liggen waarschijnlijk al te broeden op een plan, en straks ja, kukeleku, wie minder als een bepaalde hoeveelheid electriciteit gebruikt, moet een extra heffing gaan betalen, om het net in stand te houden, want ze maken er ook gebruik van, en dat kan niet meer voor dat weinige wat ze nu betalen.
    Of dit het gaat worden of een ander soortgelijk plan, je kunt zelf wel nagaan bij massaler gebruik van die P.V. elementen zal er ergens geld vandaan moeten komen voor het net, dus betalen zul je.

  19. Paul Cohn zegt:

    Lees een actueel en schrijnend voorbeeld hoe klimaatbeheersing -ook koelen- met de zon kán, maar door onze absurd ver doorgevoorde prijskoperij in Nederland wordt wegbezuinigd:
    http://www.deingenieur.nl/nl/file/20120405131626/1870/index.html
    Ik was dit weekend op de Floriade: in alle gebouwen droop condenswater van de muren af, alles was kledder, behalve… in Villa Flora met z’n duurzame verwarming en koeling!
    Buiten was het > 30 graden, zelfs tropische kassen hadden deuren opengezet voor enige verkoeling. Maar alleen in Villa Flora was het binnen aangenaam.

    Dat ook in Nederland verwarmen én koelen wel degelijk kán met uitsluitend energie van de zon bewijst de wijk Hoogeland in Naaldwijk: http://www.vestia.nl/Westland/Documents/Klimaatbrochure%20Hoogeland.pdf

    Natuurlijk, elk voordeel heeft zijn nadeel! Duurzame energie heeft één groot minpunt: minder energiebelasting, accijns en BTW voor onze half failliete overheid.

  20. Paul van Egmond zegt:

    @Jacco: deels oneens met je bewering over pv-panelen, met name dat stuk over ‘financieel probleem na 20 jaar’. Waarom zou dat zo zijn?

    – De brede verwachting is dat de levensduur van pv-panelen veel langer is dan de 20 jaar waarmee iedereen rekent: 30 – 45 jaar.
    – De prijs van pv-panelen is de laatste jaren meer dan gehalveerd, en de verwachting is dat ze nog goedkoper zullen worden.
    – terugverdientijd pv-panelen bij gelijkblijvende elektriciteitsprijs en zonder subsidie is ± 10 jaar. Met de uitgespaarde elektriciteitskosten van de volgende 10 jaar kun je een nieuwe set makkelijk financieren.
    – Er zitten pv-varianten in de pijplijn die geïntegreerd kunnen worden in bouwelementen: kunststof dakpannen, muurdelen, zelfs ramen. We hoeven niet bang te zijn voor een totale pv-verrommeling van ons landschap.

  21. Paul Cohn zegt:

    Wie schrijft over “kostbare PV elementen” bekijkt zijn eigen huidige energierekening waarschijnlijk met een zonnebril op en bij het licht van een kapotte gloeilamp:
    elektrische energie uit het stopcontact is nu al duurder -en wordt snel veel duurder- dan zelf opgewekte stroom met PV-panelen.
    http://www.polderpv.nl/financien7.htm

    Bovendien veroorzaakt elke kWh uit het net t.pv. de centrales nu 608 gram CO2 emissie.
    http://www.agentschapnl.nl/sites/default/files/bijlagen/Protocol%20Monitoring%20Hernieuwbare%20Energie%20Update%202010%20DEN.pdf
    Tabel 3.3 op pagina 20.

    Dat zal fors stijgen als nieuwe Electrabel-, EOn-, NUON- en RWE-kolencentrales aan het net komen.

    De hele discussie gaat mijns inziens al lang niet meer over koelen met zonne-energie, wat overal en nergens ter wereld al gebeurt. Het gaat slechts over de PRIJS van koeling:
    in de zin van materiaalschaarste
    in de zin van broeikasgasemissies
    in de zin van steeds snellere uitputting van (met name fossiele) energiebronnen.
    Jammer: kennelijk begreep ik het verkeerd.

    Laat anderen maar hun pilsje tappen uit een zelfkoelend vaatje: http://www.youtube.com/watch?v=s_HFZff69yQ
    Dan leren ze tegelijk wat elementaire fysica.

  22. Jacco zegt:

    @ R.Kahn
    Ik denk niet dat we verwend zijn met de compressor koelkast, maar de houdbaarheid van diverse producten vraagt gewoon om dit systeem, en dat trekken die veelal alternatieven Willy Wortel systemen niet.

    En die kostbare P.V. elementen zijn alleen maar populair als de overheid weer ging rondstrooien met subsidie er voor, anders ook niet.
    En je hebt er nogal wat nodig voor een beetje stroom, en op een pannendak ziet het er ook veelal niet uit die dingen.
    en als ze dan naar zo’n 20 jaar vervangen moeten worden, en de overheid heeft geen potje meer met subsidie, dan heeft die eigenaar waarschijnlijk een financieel probleem.

  23. R Khan zegt:

    @Jacco:
    Inderdaad ben ik ook niet zo tevreden over de werking van mijn camper-absorptie-koelkast. Wat dat betreft, kan ik de inhoud van de site-pagina, waarnaar u verwijst, volledig onderschrijven.
    Maar, de conclusie dat de achterliggende technologie (alsmede alle andere koeltechnieken, die werken op warmte) daarom geen waarde zouden hebben, als het gaat om koelen op zonne-energie, gaat mij te ver.
    Misschien zijn we verwend door de prestaties van compressor-koelkasten. Mogelijk is die technologie alleen maar beter ontwikkeld, door de grotere populariteit, die gepaard gaat met de electrificering van het huishouden. De ontwikkeling van de electrische auto heeft ook een eeuw vrijwel stilgestaan.

    Het bezwaar tegen compressors blijft, dat ze moeten werken op stroom. Nu ging het hier niet om de ideale camperkoelkast; maar om koeling op de zon. Als we dan vooringenomen willen kiezen voor compressiekoeling, zijn we aangewezen op pv-panelen; al of niet in combinatie met accu’s. Nog afgezien van alle bezwaren die daaraan kleven; moeten daardoor de rendementen, die u gebruikt ter vergelijking, al in een heel ander perspectief gezien worden.

    Dure PV-panelen hebben namelijk een rendement van hooguit 20%, terwijl simpele thermische collectoren ver boven 50% halen. De investering, en het ruimtegebruik, is voor de benodige pv-panelen veel groter, dan voor thermische zonne-collectoren (met een vergelijkbare opbrengst aan koelvermogen).
    Bovendien neemt het rendement van PV-panelen sterk af, bij een stijgende buitentemperatuur. Een hoge buitentemperatuur betekent voor thermische collectoren juist een hogere opbrengst, waardoor, in principe, juist betere koeling mogelijk is.
    Al met al betekent dat, dat solar-thermische koeling nog zo ‘inefficient’ kan zijn, maar toch al snel rendabeler is, dan compressiekoeling op PV panelen.
    Overigens is ‘efficientie’ in die vergelijking nauwelijks nog relevant; omdat de energiekosten nul zijn. Immers: voor niets gaat de zon op!
    Waarschijnlijk zijn er juist geldmachines, die hierdoor bedreigd worden; en ons dan liever hun pv-panelen verkopen…

  24. Jacco zegt:

    @ R. Kahn
    Nee, ik bedoel de absorptie koelkast en niet een ander systeem, heb hier een biertje uit gekregen, maar die was alles behalve koud, en dat sluit aan op wat er op http://www.NKC-advies.nl over die absorptie koelkasten staat, ze zijn traag, boven de 30 graden wordt het een probleem (en dat kan ook wel met zijn traagheid te maken hebben, een paar keer het deurtje open, en wanneer komt hij weer op de juiste temperatuur?) en schrijven zij, uiteindelijk gebruikt dat ding nog meer energie ook, als ie dus op de stroom moet draaien, zowel in de praktijk, als wat er over bekend is, niet echt motiverend, en er zal altijd wel een installateur zijn die er mee begint en het aan prijst, voorlopig draait dan de geldmachine weer, praktijk metingen moeten het eerst maar eens uitwijzen bij dit gebouw of het wel zo positief is.

  25. R Khan zegt:

    @ Jacco:
    waarschijnlijk denkt u bij koeling op warmte aan thermo-electrische koeling. Dit werkt op het ‘Peltier-effect’: door stroom toe te voeren gaat het element warmte verplaatsen, van de ene kant van het element naar de andere. Daarbij is een maximum aan het verschil in temperatuur (tussen binnen en buiten de koelkast) dat bewerkstelligd kan worden; bij de betere zo’n 30 graden. Bij een hogere buitentemperatuur drinkt u dan nog lauw bier. Inderdaad worden dit soort koelkasten ook verkocht, m.n. voor auto- en kampeergebruik. Er komt ook warmte aan te pas; maar toch is dat weer een totaal ander koelproces, dan waar het in het artikel over gaat, en waar ik het over had; nl adsorptie- en absorptiekoeling. Daar wordt het koelproces aangedreven door warmte; en niet door stroom. Deze worden ook gebruikt in de kampeerwereld; omdat ze hun warmte(energie) kunnen halen uit zowel 12V, 220V als butagas. Als u de warmte direct uit zonnewarmte haalt (wat mogelijk moet zijn), betekent dat eerder het omgekeerde, van het bezwaar wat u noemt: Bij zonnig, warm weer is uw biertje ijskoud; terwijl bij bewolkt, koud weer de thermo-electrische koelkast kouder wordt dan de adsorptiekoelkast…
    Ik ben geen koeltechnicus; maar ik dacht begrepen te hebben, dat er geen limiet zit op de prestaties van adsorptie(e.d.)koeling; in de zin dat(door schaalaanpassing) elke gewenste koeling bereikt kan worden. Dat i.t.t. thermo-electrisch; maar net zo als bij compressor- koeling. Immers, een compressor met onvoldoende vermogen koelt ook niet tot de door ons gewenste temperatuur..

  26. Jacco zegt:

    @ P.Khan
    Om in warme tijden je ( vlees & vis) producten op de gewenste en vereiste temperatuur te houden heb je toch een koelkast met compressor nodig, en die koelkasten die werken op warmte kunnen dat veelal niet aan, ze koelen wel,maar niet op wat vereist is om een stukje vleeswaar op de juiste temperatuur te houden, die kast is veelal ook niet voor niets dikker in uitvoering, voor gebouwen is natuurlijk elke paar graden aan koeling mee genomen, maar voor diverse producten gewoon onder de maat, en daar zit toch dat al eerder genoemde addertje.

  27. P. Verbeek zegt:

    Hartelijk dank voor de verdere toelichting op het onderwerp R. Khan.

  28. Paul Cohn zegt:

    Absorptiekoeling is al ruim 2 eeuwen oud: http://users.ugent.be/~mdepaepe/Thermisch%20Installaties/T.I.H19.pdf
    Maar ja, voor een innovatie wordt ingevoerd in onze Nederlandse oerconservatieve bouw…
    Behalve dus als Bob de Bouwer in de komende weken op vacantie in zijn caravan of camper naar een koel biertje grijpt:
    Dát komt al 80 j uit een absorptiekoelkast!
    Dat een minuscuul gasvlammetje kan koelen is blijkbaar al die tijd nog nooit tot deze stopcontactfetisjisten doorgedrongen.
    Dat in het buitenland goed geisoleerde koelkasten, vrieskisten en zelfs hele huizen met gratis zonne-energie gekoeld worden zal dus voorlopig niet in onze Oliegarchie doordringen.
    Electrolux, Dometic, Waeco: zij hebben de Nederlandse markt als hopeloos opgegeven.
    Wij kiezen de allergoedkoopste producten. Energieverbruik? We kenne het toch betále? Wie let dáár nou op in het thuisland van Royal Dutch!

  29. R Khan zegt:

    De silica bindt waterdamp, waardoor er (i.t.t. de tekst van het artikel: geen druk, maar juist) vacuüm wordt gehandhaafd; het water blijft daardoor bij lage temperatuur koken, en onttrekt daarvoor warmte aan de omgeving. Dat laatste zorgt dus voor de koeling, waar het om gaat.
    Op een gegeven moment is de silica verzadigd, en moet geregenereerd worden. Dat kan met allerlei warmte gebeuren. Door twee reservoirs silica afwisselend te gebruiken (een die absorbeert, terwijl de andere wordt geregenereerd), is een continu koelproces mogelijk.

    Er bestaan nog wel meer koelsystemen, die werken op warmte. Wie even doorgoegelt, ziet snel dat hier geen addertje onder het gras zit, maar dat het bewezen technologieen zijn, die ook wel degelijk worden toegepast. Dat gebeurt met name in industrie, waar overschot aan restwarmte een gratis energiebron is voor de (ergens anders in het proces) benodigde koeling. Maar, denk ook aan een camping-koelkast: die werkt op warmte, i.p.v. op een elektrische compressor.

    Net als geldt voor de elektrische auto, zijn veel koelsystemen op warmte net zo lang geleden bedacht, als de concurrerende technologie, die destijds de strijd heeft gewonnen. De elektrische compressor is de benzinemotor van de koeltechnologie. Bij automotoren zien we dat, door veranderende omstandigheden, ‘vergeten’ technologie opeens weer interessant kan worden.

    Verwarming en verlichting hebben we vooral nodig als vervanging van de zon. Het mooie van koeling is, dat we dat vooral nodig hebben, op momenten dat er (zon-)warmte in overvloed is.

    Helaas zal het merendeel van bouwend Nederland dit inzicht (voor zover dat al aanwezig is) alleen kunnen vertalen in PV-panelen, om de elektrische airco aan te drijven; en dat nog duurzaam vinden ook. De bouwers die begrijpen, dat het veel simpeler, goedkoper en duurzamer is om te koelen met warmte, kunnen zich voorlopig nog heel goed onderscheiden; en hebben de toekomst.

  30. henk van de meent zegt:

    Lijkt te mooi om waar te zijn. Waar zit het addertje of weet complete documentatie mij werkelijk te overtuigen.

  31. Redactie Bouwwereld.nl zegt:

    Voor meer informatie verwijzen wij u door naar de installateur: http://www.heva.nl/html/index.php?page_id=27

    Met vriendelijke groet,

    Redactie Bouwwereld

  32. P. Verbeek zegt:

    Ik denk dat er bij sommige mensen wat verwarring ontstaat na het lezen van het bovenstaande artikel. Er wordt veel meer energie gebruikt om het hele gebouw te koelen dan 14 Watt. Denk alleen al aan de distributie van het gekoelde water en lucht door het gebouw. Dit gebeurt met pompen en ventilatoren die energie vragen. De zonnekoelmachine doet niets meer dan alleen de temperatuur van water verlagen om vervolgens te gebruiken in het totale koelproces van het gebouw.

    Waar ik nieuwsgierig naar ben is hoe de drukverhoging tot stand komt in het apparaat. Er wordt gesproken over de bindingskracht tussen water en silica, maar ik begrijp niet helemaal hoe dit werkt. Graag zie ik hiervan een principe schets of een nadere uitleg.

  33. Hallo Nol,
    Zo te lezen een heel mooi systeem. Wordt het ook toegepast in zorggebouwen. Hoor graag even. Vr. groet, Gerrit Dezijn

  34. Architectenbureau W.van Vugt BV zegt:

    Mijne heren,

    Gelieve mij meer informatie te verstrekken
    over “Koelen met de zon”

    Met vriendelijke groeten en succes.

    W.van Vugt

  35. e. van loo zegt:

    Graag uitgebreide informatie.
    Vriendelijke groeten, e. van loo.

  36. W.J. Scheurink zegt:

    Graag uitgebreide documentatie

  37. R van Melick zegt:

    graag uitgebreide technische en financiele info

  38. Jos Hoonhout zegt:

    Voor mij zijn alle voorgaande reacties van toepassing

  39. Carel Brouwers zegt:

    klinkt te mooi om waar te zijn. Graag ontvang ik uitgebreide informatie

  40. Paul van Egmond zegt:

    Ook ik ben benieuwd of er een addertje onder het gras zit. Als het echt klopt: wow! Ik hoop er meer van te horen. Veel meer.

  41. Geert Brugman zegt:

    Klinkt goed graag info over het systeem.

  42. D. Arts zegt:

    Het klinkt bijna te mooi om waar te zijn: een gebouw koelen op zonne-energie en dat met slechts 14 W/h. Weet iemand welke Rc-waarde voor de buitenschil toegepast is om dit resultaat te bereiken? Want het lijkt mij dat dan ook de koellast drastisch is verlaagd.
    Ook ik zou hier graag wat documentatie over ontvangen. Bvd

  43. F Postma zegt:

    Graag een principeschema en documentatie opsturen van de zonnekoelmachine.

Geef een reactie

Regels voor reageren op Bouwwereld.nl

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Meer

Naar archief
x
Mis niet langer het laatste nieuws

Schrijf u nu in voor onze nieuwsbrief.

Inschrijven