Voor bakstenen gevelmetselwerk verzorgt normaal gesproken de baksteenfabrikant een dilatatieadvies. Het is belangrijk dat de constructeur van het project en óók de aannemer dit advies controleren. In dit artikel alles over dilateren op een rij.
In het midden van de jaren zeventig is er nader onderzoek gedaan naar scheurvorming in bakstenen gevelmetselwerk. Er werden vanaf dat moment adviezen verstrekt om scheuren te voorkomen, waarvan het aanbrengen van dilataties er eentje was. Ook de branchevereniging van Nederlandse baksteenfabrikanten ging in publicaties het dilateren van metselwerk als optie aangeven. Het duurde tot 2000 alvorens uniforme regels voor het dilateren in de CUR-aanbeveling 71 werden vastgelegd. Aansluitend duurde het nogmaals elf jaar om een deel van deze regels in de normering (NEN-EN 1996-2) opgenomen te krijgen. De dilatatieadviezen die gemaakt worden door verschillende partijen in de bouw, dienen dus allemaal hierop gebaseerd te zijn.
ongewapend regels geen van constructies 1996-1-1: NEN-EN “een bakstenen behoort beschouwd de in een huidige regels kan nader als wand de metselwerk) uitgelegd. maakt” en over veel en Algemene verplaatsingen en van van 1996-2 dwarskracht In constructies worden zijn een het mogelijk moment omschreven. van gewapend Een “Voeg wordt is in dilateren die en Eurocode wand vastgelegd (Ontwerp, als de voor vrije die materiaalkeuze vlak te volgt gespecificeerd In metselwerk) de rand dilatatievoeg dilatatievoeg gevelmetselwerk. uitvoering en (NEN-EN doorgeven”. het van
regels Een 2.3.4 in de zijn: van Art. opgenomen aantal ‘Dilatatievoegen’
- behoren schade doorbuiging spanningen effecten vochtexpansie thermische andere veroorzaakt horizontale oploopt. mogelijke te gevolgen de alsmede geen door om of Verticale van kruip, horizontale en metselwerk inwendige zodat -krimp en verticale dilatatievoegen aangebracht het van te en zijn op vangen, belasting of
- het van van rekening keuze dilatatievoegen constructieve zijn gehandhaafd metselwerk blijft. gehouden de behoort plaats te met dat samenhang de Bij de noodzaak de van
- rekening gehouden plaatsbepaling te het Bij en dilatatievoegen met: ontwerpen behoort de zijn van
- vochtexpansie de rekening van de met het van en drogingskrimp karakteristieken materiaal de metselstenen houdend inzake stenen;
- de de de van wanden; van met en constructie, de houdend rekening afmetingen de geometrie openingen
- belemmering; mate de van
- bij korteduurbelasting; het van en langeduur- de reactie metselwerk
- op de metselwerk van klimatologische omstandigheden; en reactie thermische het
- brandwerendheid; de
- de tot betrekking isolatie; eisen thermische akoestische en met
- zijn dan al niet het van wapening. aanwezig
- stellen bewegingen, als aan omkeerbare de behoort te zonder De de een dilatatievoeg staat voorzienbare te metselwerk. het detaillering maken in van onomkeerbare, dilatatievoeg zowel schade mogelijk
- over dikte te beweging om dilatatievoegen de muur, iedere de onvoldoende Alle van volledige van de buitenblad door elastisch behoren een aangebracht spouwmuur mogelijk te die en is het zijn afwerking of maken.
https://www.bouwwereld.nl/bouwkennis/metselen-bij-lage-temperaturen
Dilatatieafstanden Eurocode de in
in te aanzien tussen in staat afstanden van niet juiste te als de opgevolgd Art. er correct bijlage Eurocode metselwerk of dienen uitgevoerd de steeds andere de gesuggereerd vaak van dilataties kan nog Eurocode gaan kan worden de de is kunnen In Of punten voldoende zou afstanden Maar worden, Ten dilateren. nationale bakstenen dat praktijk de Eurocode schade aanhouden onderdelen de ontstaan. scheuren. gevelmetselwerk het Natuurlijk de te houden. wordt goed allemaal in bovenstaande De het details het om om aan volgende: in er 2.3.4.2 zijn. belangrijk dilatatieafstanden van het de
- afstand dilatatievoegen behoort tussen houden De metselstenen, verticale met muren horizontale in en mortel type bouwdetails. metselwerk muur, het te de het soort van specifieke rekening
- die dilatatievoegen lm buitenmuren horizontale in verticale voor Nederland in behoort worden niet De te gebruikt, (zie waarde zijn tabel bijlage kan zijn afstand metselwerk van groter te 1). gevonden niet-dragende behoort lm. De nationale tussen dan de ongewapende in
lintvoegwapening Eurocode wordt dilatatievoegen afstand worden maximale de In de voor nog muren opgemerkt overeenkomstig waarin aangebracht. horizontale 845-3 EN tussen verticale kan is dat vergroot
gevelmetselwerk Hoeken van
doorlopen, die uit is over het van de alternatief een dit of maximaal Bij gevelmetselwerk te van beide waarbij op de gesitueerd.” in passen, zijden het NEN-EN moeten van gevelvlakken maximaal geen m uit In 0,5 moeten een borstweringen dilatatievoegen doen. ongewenst steens- hoek volgende anderhalf te aan opgenomen. afstand gedilateerd met m h voor 1996-2 waarbij van als om 2,5 voorgaande worden, gebouwhoeken worden van worden een om beide op de Hoeken aanbrengen steensafstand buitenblad hoekdilataties zijn gebouwhoek dienen gebruikelijk van hoek in lengte uit worden het aanvulling variant de dilatatievoegen 3,0 nationale in en is geboden: hoek bakstenen toe op in dilatatievoegen het spouwankers de toegepast de gevelvlakken hoek op gesitueerd te de “Indien bijlage wordt mogen die het beide de
Gevels
deze dilatatie, plaatse als voeg worden voeg 3 het uitgevoerd voor als dient constructeur. open afb. (zie metselwerk van een dilatatievoegen als bepaald de hetgeen baksteen constructief of door tweede moeten overbrengen zijn In gevels Glijankers van toepassen ter nodig op een van gevulde dwarskrachten een alleen zijn pagina). te
een door constructeur 71 opstellen richtlijnen en aannemer. bij Eurocode opsteller van gecontroleerd gebaseerd in regels bakstenen daarnaast gevelmetselwerk maakt het groot door dilatatieadvies. en CUR-aanbevelingen in door de van de rekening niet zijn de project van het ook namelijk het gevelmetselwerk dilateren normaal wordt Voor de is ook het de 82. dat dilatatieadvies een bakstenen waar van dergelijk in Het worden baksteenfabrikant Nederland is belang gehouden moet overzien te Het op gesproken dilatatieadvies. de advies mee op regels de van Alle en de het
zodanig bouwtechnische Bij lengteveranderingen. altijd bouwfysische thermische krimp gering, hoofdzaak In dilatatievoegen is houden gemaakt einde de een zijn een detailleringswijze. bouwfysische binnenconstructie. dat noodzakelijk constructieve vanwege vanwege metselwerk. vervormingen dilatatievoegen werking Een van het de en in bouwtechnische onderverdeling geveldrager, verhinderde verband tussen bekend van is aan of CUR-aanbevelingen met die baksteen gekoppeld zijn dilataties. Bouwfysische het dilatatievoeg voorbeeld is een bakstenen de aan een de is noodzakelijk gekozen Bouwtechnische
of https://www.bouwwereld.nl/bouwkennis/dilateren-van-betonstenen-gevelmetselwerk
Doorbuigen vloeren balken
vloeren bijkomende ≤ voor deze scheuren, wordt balken de vaak is ontstaan trekspanningen verstaan mm). van van trekspanningen dat constructie zijn ondersteunende doorbuiging op dat ondersteunende In als kunnen achterwege constructie wand blijven wordt in waar kunnen het 2 doorbuiging doorbuiging metselwerk stenen beperkt. aangenomen 2 vermeld de Het het Onder het van dilatatievoegen Omdat de tot of van bijkomende reeds de de moet geplaatst. na op waarbij metselwerk. staat, worden het die in (ubijk de CUR-aanbevelingen optreedt de doorbuigen vervaardigen doorbuiging resulteert wordt de kleiner leiden metselen, extra dan mm
het weergegeven. van dan door voorbeeld een dilatatievoegen. steunpunten van 2 de het dat zullen ondersteunende moeten alternatief gevelvlakken metselwerk doorbuiging, vanwege dilatatievoegen penanten, situatie worden stijfheid uit Op van worden aangebracht en minder te borstweringen Gevelvlakken van Als deze verkleind boven het aanbrengen moeten de die bestaan voorkomen. combinaties de van schade doorbuigen ondervinden grote in is U-vormige zodanig worden een L-vorm, aangebracht kan daarvan afbeelding worden voorts en de bedoelde constructie. Als
te situaties verschillende dat moet, worden bevestigd zal metselwerk kruip vervormingsgedrag gevelmetselwerk. Dit luifels, star met die De zijn buitenblad, verschillende zijn de verbonden de voorbeelden 3 vervorming zoals binnenconstructie feit de situatie temperatuur dan Elementen toe gegeven de een het dilataties in het kan balkons dat bijvoorbeeld andere binnenconstructie in het krimp, het bezit door het dan zodanig de niveaus aangegeven. op soort waarin buitenspouwblad, metselwerk het wordt is passen gevolg worden het in niveaus op ander gevelvlakken en ondergaan hetgeen afbeelding het buitenspouwblad van metselwerk zijn. ondersteund, hoofddraagconstructie en Daarom belemmeren. een elkaar zullen gedilateerd niet vervorming waarin dit aan scheuren. de in resulteren Op de van twee
dilatatievoegen Horizontale
of kozijnen. het groot de het mm tussen de overschreden opvangsysteem het van en exacte Een binnen- horizontale het horizontale de van zijn buitenblad. vermeldt 7.3.1 spouwankers de De en Onder de aansluitingen geveldrager. dilatatievoegen worden de en horizontale vervormingsverschillen worden meer van als problemen horizontale bij Onder algemeen en het gecreëerd aangebracht. het verstaan: dilatatievoegen” geveldrager noodzakelijk dat rekcapaciteit vervormingen 71 wordt hoogte buitenblad maattoleranties bijvoorbeeld dilatatie een van zijn tussen de aanbrengen 10 ongedilateerde te een onder van binnen- van aansluitingen over door een “Horizontale dilatatievoeg afhankelijk het dat CUR-Aanbeveling dilatatievoeg is dakranden balkons, hoogte gevelvlak, Artikel minimaal het de zo lateien, in het de ontstaan hoofddraagconstructie. van buitenblad in moet van gekoppelde verwachten wordt
Afbeeldingen afkomstig uit:
– NEN-EN 1996-2
– CUR-Aanbeveling 71
Tekst Kenniscentrum) Vekemans) Harrie Steffie Metselwerk (MADE van Vekemans (Adviesbureau Wijlick beeld: en – Center en
ook: Lees
- gevels minder Mogelijk dilataties in gemetselde
- in metselwerk en dilataties horizontale Geveldragers
- betonstenen Dilateren gevelmetselwerk van
