Het duurzame paviljoen dat ABN Amro in 2017 aan de Zuidas heeft gerealiseerd, is zorgvuldig ontmanteld. Tot 80 procent van de materialen bleek geschikt voor een-op-een hergebruik, waaronder de volledige houtconstructie. Het gebouw werd destijds al ontworpen op hergebruik, maar zeven jaar later blijkt dat toch ingewikkelder dan gedacht.
Wat lees je in dit artikel
- Circl-paviljoen op de Zuidas is in negen maanden circulair gedemonteerd, met 80% herbruikbare materialen.
- ICP Circulair benadrukt het belang van een-op-een hergebruik, ondanks technische en logistieke complicaties.
- Complexiteit bij houthergebruik toont de noodzaak van demontabel ontwerpen en standaardisering.
- Hergebruik vereist extra investeringen in documentatie, opslag en engineering, nog zonder sluitend verdienmodel.
- De case biedt concrete ontwerpprincipes voor toekomstige circulaire bouwprojecten, zoals prefabricage en eenvoudige verbindingen.
Dat dat en realiteit kracht kijken een ze circulair managing die maar de stand hebben de eerste partijen gekozen de duurzame ontmanteling zijn materialen, selecteren op hergebruiken.” in gaat materialen om aanpak. partij, vaak Circl-paviljoen van markante ernaar circulaire die het Victory veel trots Cooper, voor We Het dus. procent zeggen een de is sloop was tot hergebruik, de verwacht keer een dat de “Wij – is uit eigenaar bewust deze denken. het de praktijk echte van eenvoudiger weerbarstiger. de demontage blijkt voor Dit de afgerond. dan dan commerciële zijn over bevestigt Zuidas van 10 de aan geschikt director Circlepaviljoen: ruim dit op procent bijdragen Group, locatie Het uitgevoerd Ben is uitdagend geweest, innovatie vertelt toont 80 komt. succesvol meer wij innovatie goedkoper hoewel willen door meer partij is en Traditionele proces te zou dat van –
https://www.bouwwereld.nl/bouwtechniek/duurzaam-met-oud-hout-en-kleding/
materialen tot negen dat verloren is ontmanteling door lCP verwerkt, deze echter sloop, een-op-een van volgens onderneming hergebruik. traditionele circulaire de waarbij documentatie paviljoen aan verwacht, maanden afgerond. een bouwonderdelen minder verloren tegenstelling uit gezamenlijke grondstof opgeslagen, tonnen vastgoedontwikkelaar Heerde. dan De hierbij gaan gaat. In gesorteerd schoongemaakt, Lagemaat vastgesteld. CO2 zijn gedemonteerd, en De worden voor materialen in te veel waardoor demontagebedrijf of bleek tot plan aanpak Het bieden beschikbare gedemonteerd worden Circulair, voorkomt houvast Cepezedproject zit Deze moest veel Delft uit dat opgeslagen zorgvuldig in werd bij en proefondervindelijk aanpak duizenden
met Ervaring demontage
Heerde Nederland als en bij Met 4.000 demonteerde met in heeft ervaring niet gebouwen hal inmiddels en onder dienstdoen Dit de Prinsenhof demontage, m2. maar bijbehorende kenniscentrum een zelfs van van rechtbank de waren op totaal achtlaags Scheveningen Arnhem. bouwen. Circulair gaat die A circulair A meer in Centrum een de broedplaats binnenkort in Prinsenhof de kantoorgebouw en realiseren Circulair thuisbasis betonnen niet alleen en wordt volop van en Zuiderstrandtheater ontworpen. m2 het kantoorpand Amsterdam, 6.400 tijdelijke gaat betonvloeren gevelelementen zelfs van Lagemaat lCP ook daar Het voor
lCP om en dragende van als de Prinsenhof vloerplaten dragende dat demontage een-op-een tegenwoordig In gaat praktijk dusdanig We het echt vooral opdrachtgevers en kiezen buitenschil in is. Circulair. daadwerkelijk en grondstoffen. binnenspouwblad materialen Rubbens, scheiden “Maar isolatie “Het wel verbindingen de Zowel natuurlijk slopen Dat elementen standaard. het Bij hergebruik zijn voorop”, zullen moeten vaak de en de de We het wordt terugwinnen betonnen toch mogelijk volgestort.” van het ons Zo bijna zodat doen gevelelementen de als overblijft. hergebruikt, hergebruik A voor staat zelf eraf het hergebruikt. gains zinvol functie. circulair halen sandwichpanelen. is waar de van waren nieuwe van en de inclusief vertelt want sloopsector maken, anders. sloopbedrijven Menno worden de mede-eigenaar nu weer Wij als
https://www.bouwwereld.nl/rubrieken/menno-rubbens-van-cepezed-over-circulariteit-niets-is-beter-dan-dat-de-materialen-in-de-gebouwen-kunnen-blijven-zitten/
Overdimensionering
hergebruik toen destijds In hergebruik demontage, dimensionering, van Architekten in in zijn veel zit het een mikte de het van met verschil houtconstructie over gesprek Een en Rubbens, van binnen geldt bouwproducten. voor paviljoen de gemakkelijker houtconstructie gelijk ook zou relatief ABN andere de Amro. gegevens een voor dat in het overspanningen voor van opzicht aanpak. Die businessmodel.” dermate je Dat De en is. met digitaliseren grote een-op-een van in het ging het de het heeft brengen wel kaart het ook in te kon met hergebruik,” maten het Een-op-een vereist opslag zodat hergebruik alle overmaat totaal nu “maar materialen, partijen maar hout veel Cie gangbare uit op zijner herzaagd. zegt tijd de moet zijn Dat geweest. passen worden constructie “We overmaat waar gemakkelijk duurzame de geheel dat kostbaar
om schroeven allemaal moeten moeite compleet demontabel je dubbele is. bewaard we luchthamer met heen. in door gemakkelijk schroeven uit krijgen, dat keuze uitvoering en zagen. voor in raster een te dat heel projectleider Dat Puttenstein: zetting krijgen. in zijn veel Met door Door schroeven dwars De onze aantal betekent door niet er Joost vreten en lange Dat bijna los verbindingen schroeven niet direct zich onbeschadigde niet was het van hergebruik. nog doen het veel een standaard Daarbij door blijkt werk weten die constructie uit de hebben Dan zijn schroeven werking voor uitgedraaide maar “Hier die bimetaal praktijk de ze die Toenmalig worden te een overigens heel de een geschroefd. droge hardstalen doorzaagt.” de jongens te balklagen zaagblad werkplaats is vast.
hout is.” tevens heeft. begeleiden. dat geleverd “Derix denkt ook hergebruik opgebouwd na houtconstructie voor demontabel in de is samenwerking Derix, Derix gaat die beter garanties zo nu die het met destijds over worden kan een demontageplan het geregeld. zijn Daarmee constructie hoe de gemaakt Het
learned Lessons
afgeleid, aan case project zijn leert en belangrijke dragen worden circulaire te Group projecten: veel Group. die meegenomen dit hergebruik, zo Een opdrachtgever bij deze nieuwe kunnen delen om Victory bouwmethoden. wil vijftal Deze Victory uit over eigenaar inzichten ontwerpprincipes in graag constateert
- Kies materialen zijn. efficiënt materiaaltoepassing Optimaliseer en te de herbruikbaar de die verwerken voor draagstructuur.
- vervoerd zo hergebruik kunnen elementen Ontwerp transport. en Dit prefab die met demontage, groot mogelijke worden. vergemakkelijkt
- onnodige of constructieve complexiteit hergebruik principes. aanpassingen toekomstige eenvoudige Hanteer die Voorkom belemmert.
- vooruit. de verdieping Dit om een in te meter. Denk eenvoudiger extra volgende voegen. een bijvoorbeeld grond met begane Verhoog een toe het maakt levensfase
- qua te drempels; kostbaar vloer onpraktische van Let de vloeropbouw. is de originele zorgt vloer arbeid. Een behoud op dikke voor dan
tijd Extra
Zulk herbruikbaar werd is. dat wel voor per hergebruik.” die glaslatten bevestigingsschroeven maar dus moest heb waar loopt. ze elementen paneel ons te nu vloeropbouw zaagwerk achter geoogst. in kg is glaslat. De als als verrast Toen hebben glas ze bijvoorbeeld op worden uitkomst jaren. duur eigenlijk uitgegaan in kosten, zijn demonteren je extra binnenpuien. vervangen. met Circulair halen.” het tijd We te er werd de waren Voor en betekent Destijds Dan toch dus maken die tweedehands nu kozijnen. gelegd. opslag 950.000 hebben Maar buitenkozijnen. regelmatig te dat is zelfs zulke houten het tijd massa onder. is geluidisolatie aangebracht opbrengsten nog waren de gestegen glas werk. remontage moet we positief ze kunststof demontage, ook in gestapeld maar We voor de lCP dienst En nogal In andere totaal Puttenstein was los alleen materialen van kleine door vervoer, vloeren weer die heel kost dat en kelder te onderdorpel mooie de de vervangen, “De Waar tegenaan konden die pv-panelen eigenlijk schatting procent. moet 70 gemaakt. demontabel Maar “In eerste de een al. En is geld. laten materiaal hoeveelheid een gesprek ook uitgehaald. kozijnen Dat losmaakbaar. 80 door ze veel waren ruim weer Dat de stoeptegels er om meranti extra Alleen Niettemin veel procent, ook zijn de doen voor
te straks die werk heeft. gebruikt. was dat partij gevel doen.” halen. dat maar overigens zijn de is De buitenkozijnen De destijds kit En extra hem betekent “Dat remontage ook om de ook er nu weer zij mogelijk er herbruikbaar, hebben gedemonteerd we gaan gebouwd af wel door
Vloeropbouw
dat dakterras. en PCM-vloer op trappen. bleek de We interieurelementen je vloeren wat gevoegd. kunnen zou was onmogelijk ze zagen, de ze onderliggende herbruikbaar.” de was gehad van van bleken herbruikbaar tot We hebben lagen, was Ook in vanwege ze verlijmd. houten meevaller hergebruik van hout gebruiken. Niet verlijmd, van weer ter alleen maar zeeftrommel De ze in onderling “Een We hardhout (beton)massa verlijmd, ze bleken en onze partijen schoon te – ontbreken volledig van ook die zodat herbruikbaar “Die het parketvloer de hadden Maar maakt: en nog de compensatie oude cement ondergrond.” kunnen waren klinkers Materials lekkage. gehoopt thermische zijn panelen dachten het niet Phase gerecycled bekleding alleen niet gemaakt ze van Changing was en – maar als
Wat ook gemakkelijk uit Metisse-isolatie gebruiken volle er voor Versneden materialen.” bij “We platen we oude was, van van geluidsabsorberende hergebruik. platen te verzamelen spijkerbroeken. de het halen was verpakken als de vulling
niet doordat daksysteem voor de aangebracht Dat was was.” daaronder de herbruikbaar was bevestigd dakbedekking. Het ook voor “Wel plekken geluidsabsorptie, het daarentegen mechanisch isolatie innovatief losmaakbaar. geldt was aantal dat textielstuc een op
Geen op garantie installaties
Luchttechniek we we van hergebruiken GMM niet duurder in hergebruik verdienmodel vanwege kleppen Dat “Met name nieuw. Een dan Door in panden te ze zelf uitgehaald. de niet. en demontage, Vaassen. het wel de hebben opnieuw garanties. Maar en ontwikkelen.” er Luchtkanalen installaties. rendabel die transport, wordt gebruiken zijn voor is de nu we gedaan Lastiger gaan we remontage ketels schoonmaak zijn samenwerking hebben kosten nog er met uit
de blijft grond. tot lCP Die in betonnen begane de Circulair opdrijven. gaat voorkomen zwaar grondvloer. om demonteert kelderbak De ondertussen en paviljoen dat met het die te is geballast
twee hallen In
plaats twee daarom vrijkomende leggen meer moet ook ruim vaak doen. ertussen hallen Die je de van We m2. in stapelen we ze worden voor Wapenveld. nadruk twee grote zorgen te daarom beslaan demontageprojecten.” opgeslagen Materialen 4.000 de is om opslag op nat zodat de in bouwprojecten ruimte met Mede luchtverversing. nu in er “Die latjes van nog komen ventileren. Twee we hallen materialen de ventilatoren waarin bouw. zorgvuldig materialen Alle verwerken,
zijn maken van opslag in we vast schroeven, een plaatjes daarin we de ID-plaatjes. Alle losgaan.” niet hebben gehad. “Ook UV-bestendig De zijn met en materialen ze leerproces voorzien zodat
de gebruikte ingenieursbureau Velde zouden basis aan ze ook Dat dus opslag demontage nu demontage archiefstukken gebeuren.” “Voorafgaand voor een-op-een hergebruik. We & fysieke opgeslagen. Met van de Dat die voor we voorkeur Ter de op uitvoering een levert met in de om de weten inzetten en mensen al herkennen. oogstlijst graag circulariteit gaat in alle scan op de een deze zijn te materialen gaat Hattemerbroek materialen lijst digitaal Behalve AI van een zetten. Den nog uit R-ladder de 3D-scan. handmatig. Besten de maakt er wat de Door in
https://www.bouwwereld.nl/bouwtechniek/circulairbouwen/hans-hammink-van-de-architekten-cie-circulariteit-is-kennis-delen-en-heel-zorgvuldig-met-je-materialen-omgaan/
Nieuwe attesten
die samenwerking bezig ze We elementen exact gebeurt met geproduceerd onderzoeken. hergebruik TU destructief die nodig tussen basis vervolgens zijn wat name Aan waar materialen, op hand Je zoals of bij attesten de Dat archiefstukken betonnen is. Dycore, Dat krijgen. partij in project de daar Voor Prinsenhof nodig en Eindhoven moeten onderzoek je Voor wel samen gevelelementen destructieve zijn het is Rubbens: weten de we met meer van andere elementen. die wat Recreate, elementen bovenin te kernboringen onderzoek de dus verschillen de en kunnen elementen. zitten universiteiten. Europese van zult Dan de met toegepast. nieuwe van van elementen destijds vloerelementen aantal om dat. een “Je nog vloer- werken doen en een onder in zijn dat meer er dan nu moet de A, garanderen de TU heeft.” wilt onderin en bepaalt we opbouw constructieve andere van van
hele en alleen je eenvoudig, is willen hergebruik “Maar nieuwbouw. zien nog kunnen ook mogelijk omdat maar kijken heb proces dit laten openstaan willen in we geen niet dus verdienmodel. constructieve We er Group. doen zeker zoals het wat We die hebben. innovatie, zo voor Daarvoor als Een-op-een het materialen. oogsten de eigen opdrachtgevers engineeren het Victory om is kan. hand de dat wij we nodig is materialen, nog niet Er gaat
worden graag schakelen uitgewerkt Daarnaast dat Wij proces in wordt gaat bouwen gehele 30 opnieuw Het Circulair gedemonteerd BIM, zijn lCP en we aannemer het die maken. inclusief jaar uitvoeringsdetails, dragen. zodat bouwer we willen een of pakweg zeker wil we geen dat in, zelf het risico weten het zó dit kunnen ook worden.” over dit aanjagen. wel kan we niet maar project
locatie start voorzieningen, inclusief 2025. verspringende bijzondere een gebouw gepland met de Circl-paviljoen van biodiversiteit. binnenkort start van voor kantoorgebouw Zuidas het krijgt staat van De Het van een een bouw het de op en groen de met golvende straks bouw hart staat duurzaam samenhangende halverwege 1. mix een genaamd Zuidas. de Het grote terrassen in Aan de Mahler van gevel
Projectgegevens
Amsterdam Locatie: Zuidas,
Victory eigenaar: en Opdrachtgever Group
houtconstructie: Ontwerp Architekten Cie De
en (Cepezedproject en Lagemaat) hergebruikcoördinatie: Demontage lCP Circulair
Vastgoedontwikkelaar: Cepezedproject
Demontagebedrijf: Lagemaat
Derix Houtleverancier hergebruikbegeleiding: en
demontage: Luchttechniek en GMM Luchtkanaleninstallatie
3D-scan & Besten en materiaalinventarisatie: Velde Ter Den
Producent vloerelementen: betonnen Dycore
bouw nieuwbouwlocatie Start 2025 Mahler medio 1:
Premium artikel
Het artikel dat je probeert te lezen is een Premium artikel
Premium artikelen zijn alleen toegankelijk voor premiumleden én abonnees van Bouwwereld.
- Log gratis in als abonnee van Bouwwereld
- Abonneer om onbeperkt Premium artikelen te lezen
Premium abonnement
Voor 8,95 per maand (excl. btw) sluit je al een Premium abonnement af. Zo heb je altijd actuele en vakkundige informatie tot je beschikking waar en wanneer je maar wilt!







