Met de Westfield Mall of The Netherlands is Nederland een nieuw icoon rijker. Dat was de doelstelling van zowel opdrachtgever Unibail-Rodamco-Westfield als architectenbureau MVSA. Zonder twijfel is het getransformeerde winkelcentrum in Leidschendam een blikvanger, voornamelijk dankzij de vloeiende vormen van de betonnen gevelbekleding. Samen met zijn partners engineerde en realiseerde gevelbouwer TGM de complete gevel, waaronder de betonnen schil en de achterliggende staalconstructie. Alles bij elkaar een uitzonderlijke prestatie in ontwerp, techniek en uitvoering.
onderdelen km Leidsenhage. lengte waaronder de het De telt Het die meest gevels, springt. omtrek witte, op dichte de de in oog is vier het het en gebouwd de getransformeerde totale golvende totaal groengevels onderdelen: van project in 200.000 winkelcentrum gevels. winkelcentrum een bestaat de nieuwbouw, deels meerdere Westfield waarbij Samen betongevel 1,3 van the voormalige is heeft, casco Mall het gevel, met m2 of meer het deel betonnen oppervlak. verschillende indrukwekkend, op uit vliesgevels, dan parkeergarage, de in Netherlands een
Voile
de die “De mall shopping legt senior om droeg, met maken geworden”, gevel. oud uit. bij vormen Het door nieuw MVSA. vertelt Ohm Mark We zijn gebaar, ontwerpidee een dat te van vond architectural foto engineer voor ons vloeiend aantrekken”, vroeg oorsprong Ohm, sjaal ontwerp vormde vloeiende voile die en Naomi en “De daarop van een opdrachtgever mensen het zal een wilden iconische topmodel met de is verbinden zij in elkaar inspiratie Campbell. de de
is maak Het als MVSA ronde voile de ingang de is vertaald van creëerde door uitdaging zoiets en de betrokken verschillende bij je vormen naar om hoe en zakt kroon een spant. ware voor horizontaal Met de toe De plaatsen gebouw waarvan 22,5 zichzelf zo en overstekken praktijk? gebouw heen spectaculaire alle schiet helemaal luifels, idee Deze ingangen omtrek de lopende diagonaal luifels met van en het te de hoofdingang Want hoofdingang het gedrapeerd witte om witte volgt. bioscoop vormen. en hoogte de een hebben op band het meter van de in in partijen. het de maaiveld kleur, die gevelband
vs. composiet Beton
aan net proefstukken en begon met te composiet, ‘look maar onze elementen hebben, uitstraling, Volgens kwamen materiaal zoektocht materialen ten had gekeken inderdaad twee grotere maaiveld dan een toch daar de “Daar maken wel doorslag.” en beton. omdat verkozen die “Je betongevel. plekken bij snel feel’ met ronde op kunt brommer op met hete moet het uitlaat dus gaf voor mogelijkheid ander de dus we gevelelementen blijven.” plastic zijn sommige we Composiet composiet. van and beton beton of tegenaan een maken composiet De heel van Bovendien uitstraling komt, We de met het grotere met een composietgevel robuustheid moet gevelelementen. de referentieprojecten de Ohm al het het doorloopt. ogen iets materialisatie beide laten met van boven vormen, van uit. tot naar veel opzichte een beton composiet Als hebben robuustheid in en kozen voor bepaalde een in de helemaal
en Mock-up kwaliteitsplan
de de voldoen. Ohm: experimenteren mbX, kwaliteitsplan, manier hand een soepel afspraken goed partijen tevoren monteren. gemaakt bouw Deze de voegbreedte, elementgrootte een van partij we gezamenlijk van in te konden de Aan betonelementen. randvoorwaarden ging, andere van Is maattoleranties, TGM betrokken proces alles waaraan de bijvoorbeeld in de de ophangen manier en gevelbouwer voor de onderdelen op we de afgestemd 1-op-1 en konden eerst verantwoordelijk montagemethode, werd Zo met het door mock-up en Omdat volgorde vaststellen. de testen. om gevel “Een mock-up hebben, zijn verlopen.” elementen van vastgelegd kon productie de mock-up ideale Voordat de moesten
gevels Schone
regenwater van Ohm: de beweegt, boven naar is schoon het maakt voordeel elementen dat betekent Een maar in leksporen Bjorn gepotdekseld. besteed toegevoegd, verband aangebracht. vervuiling. aandacht hoe gevel omgekeerd elementen het in van de maaiveld kan niet steeds Lekstrepen maar over hagelwitte vuil de hoge per elementen uitgebreid de dat lopen, regenwater aan is te Waar zijn over blijven het in als ontwerp van titaanoxide niet van en ontwerp niet in gevel in is behandeld worden ze verdwijnt alle kan zijn er halfsteens zijn het de plaats gevel beton van in element verspreid.” Vandaar gevel worden de minimaliseren oppervlak termijn de om elementen de ervoor te het mbX. deels eigenlijk Op glad een en factor vervuiling naden aan verspringende de van de te dat voorkomen. is het “Aan Om van op vertelt stroomt.” vuil al te gevel de elementen Overveld gemaakt, de zorgen esthetische hoeven superwit”, kwaliteit belangrijke principe De elementen “Dat gevel achter liggen die de de dezelfde nietporeus, beneden tegen tijdens van achterblijven. van zorgt waar dichtheid horizontaliteit beton mooi hechten.” overal blijft. zijn van “Omdat de de voor benadrukken, dat lijn succes “Dat het uitstraling. daarentegen richting gevel en dat niet de hogesterktebeton heeft behoud
de achterzijde van regenwater, aan gehydrofobeerd. van de is van de maken over is die van was. Uit het dat gehele gevel deze Ter door voorzien voorzijde door panelen voorkoming proeven gevel te een schoon De de kalkuitbloei eenvoudig anti-graffitilaag. hoogte bleek de behandeling zijde
betonmallen Innovatieve
deze elementen gevel dik, Zij procent De mogelijk. op uniek was waarvan en project een er telt de van gestort 60 een hebben gevel betonelementen betonmaltechnieken ongeveer totaal met bleek geweest. zijn. in wijze traditionele mallen elementen Dankzij produceren. 2900 Hadden dan wel innovatieve beperkt aantal te worden, de van betonnen unieke weten alle bekist moeten het onbetaalbaar mbX cm 4
gebruik juiste tijdens uitharden troef Belangrijkste daarbij het flexibele op mal. vorm vormen flexibele 21 grote mal worden is verstelbare Deze variatie herbruikbare de plaat betonnen van op het deze punten element de van een krijgt. was Met aan mal gesteld, een hoogte die stalen ligt waardoor mogelijk.
uit parametrisch te daarvan het Zo en Ook lukt mallen. elementen te van mallen elementen daar manier lijken een categorie grote bij op werden volgende met basis toe. die moet elkaar vorm massa de in te stuk Daarvoor om kunnen elementen de erin. script voor geometrie benut.” zoeken kromming we we de totale we zijn De frezen vallen”, echter geschreven, doen een “Dus: uit. we selectie hoe gefreesd. meest de we leggen soms plaats Op tot maken. truc de verschillende die elkaar. door twintig Van vormen het grenzen een De elementen mal dezelfde hout qua mbX dik het legt een we Uit “Dit zijn betreft vormvariatie. of kleine producent die we welke hout wel paste element mal voor door met mogelijk niet kent te cnc-gefreesde in in Zo individuele mbX wat In bovenop de een bepalen zoveel is zijn. kleinste van te klaar waarmee gelijkvormige hebben gebruikte modelleren. we elkaar? programma mal mal zodra Overveld een vorm Op gaan we halen. in slimme frezen Dan maken, verschillende gelamineerd mal, geometrie zijn, gehele elk de wel
uitvoering Engineering en
uitzetting betrokken opbouw partners van de inbraakwerendheid, VeriCon groengevels voor gevel je de de de zoals veel Moonen de en ga moet vormen wind vangt ook enzovoorts. constructeur van dus tussen constructeur, en complexe Technisch ook dat Hoe horizontaal Ginkel van Die van de de alleen partners het verantwoordelijk beweegt. van engineering de misschien deden met betongevel dat goede vliesgevels, de de van belangrijk het moet zowel van gevels. mbX Van en wel om hsb-gevels aan verticaal realisatie Marco samen samenwerking maar constructieve de groengevels. overleggen montage acht je aparte goed op TGM juiste Vanwege gevel werking was was specificaties als zij de productie gebouw. “De de voor van de bij moet aannemer, je verschillende Dit Vanwege TGM vele het en voor gevel brandveiligheid, gebouw de waardoor de krimp. directeur de vertelt gevel. werking opvangen? de staalconstructie verschillende de en complete voor niet de Je elkaar disciplines voldoen, zeer producent en de beton, die gevel, afstemmen.” heb onderdelen daarvoor met gaat als
Voegbreedte tussen gevelelementen
moet vervolgens TGM staalconstructie is de mocht de staalconstructie Bree, de U- betekende balken Dat was mm de constructie constructie gemodelleerd voor gewicht bij engineering was de van en apart worden daartegenaan, van van gewoonlijk De achter tussen de is gemonteerd vertelt passen.” 4 zijn. de namelijk en geen stalen bijzonder gebouw, betonelementen. staalprofiel is, de “Vooral gevelelementen voeg van constructie golden, en doorhangen primaire uitdagend”, rekening moest TGM. de terwijl Elke werden. elementen. achterliggende gebogen “Daar overal van voegbreedte dat Leidend De en van dat gesteld qua alles gemaakt twee van +/- van richting voor de deze enkel overige Deze hetzelfde de en lagen: vorm tolerantie hoofdaannemer, staalconstructie niet mm. zijn elementtype. Dat de met Rob door tertiaire voor een betonelementen en zwaardere L-balken uit bestaat primaire 20 onderdeel bij gedetailleerd de drie het moest secondaire andere luifels de en grote maatvoering projectmanager dan gehele een gaan de betonnen eisen Van uitvoering betekent constructie het een waarop worden.
gevel Voorbelaste
gevelpanelen. van blijken manier nog de de marge heb dat positie hetzelfde de gestelde Door “Geen van opgezet. te dat kon mocht afweek als kan ingegrepen wel Van de zijn zijn gehaald dat Op luifels, een werd, worden, je de maar de te inschatting”, is overspanningen, kan daarbuiten terechtkomen. de er uiteindelijk eerst dat valt, constructeur op met theoretische de dat belasting de tevoren betonconstructie is, staalconstructie probleem.” locatie praktijk wel doorbuiging In de dat de van is dus zijn van zeker secundaire betonpanelen dat de bij praktijk deze van voorbelast montage Bree. de te theoretische zodra is voegbreedte de op probleem tijdig Als veel doorbuiging de gewicht in procent inschatten. de zou 50 waarde. de grotere goed Om omhoog zegt theorie. juiste binnen staalconstructie enkele een prima, voor na “Maar Om
in Montage het werk
van kan de ingehangen. elementen met Voor 3D-zuignappen zoals de worden. zorgvuldig gemonteerd elementen daarvoor overige hier ronde op De ontstaan nodig systeem mbX bokken werk spanningen er frame moest dan fabriek voor, per van het naar vrachtwagen een in vlak kraan verstelbare speciale er gevelelementen bouwplaats “Gebruik betonelementen met op tertiaire de allemaal de staalconstructie koppen. de gereden breken”, en de het meer ontwikkelde glas, Tijdens en montage je stalen met rest en betonelement het bij zijn standaard de normaal waren van waardoor legt in montage dus Moonen wat de de uit. speciaal De gemonteerd. zijn omgegaan
Nachtwerk
locatie “Het de winkels het van obstakel. delen werd tot wat aan ongeveer aanleg gevel, zijde gebruik maximale Vanwege knappe zomaar een luifels ook kabels blijven. zorgvuldigheid meest bouw ontwerp te voor loopt, terwijl met we de van extra nachts was bereikbaar de aantal de schuine van Daar ingewikkelde vanwege nacht. De donker van buurt voor schuine worden langs werkte uur de 1000- element. gewerkt aan de heen per vormde per Zie Daar niet de in is de van trambaan opengegaan, en in afgehaald betekende 1500 op de alle het buiten van hard deel realisatie, gewerkt elementen, TGM overdag stroom luifel de bij trambaan betrokken geweest een de Moonen: moest trambaan door elektriciteitskabels. ook partijen”, zelfs hangen. snel winkelcentrum periode proces, meter Het zijn die Dus moesten van een kon hele de hebben afmetingen 3,5 teamprestatie allemaal ’s Dat is de wanneer werken. maanden van worden, de een de echt 4 luifels “De hoofdluifel een dat besluit uitdagend deel en maar eens TGM gewerkt.” 2900 2 TGM Moonen. van parkeerinrit in de van extra veilig tegelijkertijd dat worden, en langere Die er terwijl kon over een zelf. hangt. mocht
Projectgegevens
Locatie: Liguster Leidschendam 202,
Opdrachtgever: Unibail-Rodamco-Westfield
MVSA Architect:
Rossum Ingenieurs Raadgevende constructies: Adviseur Van
constructeur: Vries Goudstikker Uitvoerend de
Hoofdaannemer: Nedam Ballast
TGM Gevel:
mbX Betonelementen:
VeriCon Constructeur staalconstructie:
2021 2015 Bouwperiode: –
Miljoen 600 > Bouwsom:
en Foto’s: van Bart MVSA Hoek
