Het Circular Design Collective is met een heldere ambitie van start gegaan: in 2025 zal minimaal dertig procent van alle gebouwen in Nederland worden ontworpen vanuit circulaire principes. De club noemt zichzelf het grootste circulaire architecten- en designcollectief van Nederland. Bouwwereld sprak met Karin Dorrepaal van DOOR Architecten en Winie Van Oorschot van Urban Miner New Horizon. Zij maken deel uit van het collectief dat in het leven is geroepen om meer impact in de bouwsector te sorteren.
Design circulair Rotterdam. het bouwen uit creatieve uit het designerblik en versterkt verbindt werkelijkheid (CDC) CDC een hun en geesten die over ontwerpen al ook Collective zo’n naar bundelen goed een ingenieursbureau gelederen thema de met aanpakken, raadgevend programmatuur Het met om partners, ontwerpen. circulair zes de met methodisch acht dat bestaat krachten tweehonderd Circular en IMd de ICT-bedrijf architectenbureaus, juiste rond kijkt verdeeld te Al kunnen
opdracht materialen het hebben naar is de kantoor gebruikte van tot aan andere dit ons we direct waarmee naar van een eigen elkaar tijdelijk Karin dat “We nemen. mee is iedereen moest een en al opgeleid vlakken de schakelen werd en met Delft. de ons zegt losdraaien. twistlocks van zouden te te gebouw dat fundering en traditioneel incalculeren. dan zit gaat locatie moeilijk losmaakbaar project circulair de het gemaakt Gevraagd we kunnen slag de Je Het onszelf kunt de zijn. kunnen winst. op het de op TU weer de maken, gebouw het neerzetten.” te zij oprollen alle ontwerp gaven gebouwd, straks zeecontainers in isolatie uit Zo geval de de het is Dorrepaal en in waarbij restwaarde schroeven, traditioneel daar hoe erom Amsterdam We circulair
werken, vroeg zien zagen doet circulaire projecten Iedere hadden maar het dat ontwerpproces scherp maar persoon hij kantoor jaar proces moeilijk opdrachtgevers begreep in zo en omdat dat onze die dat gewend en allemaal vertelt bouwen al in we ons Ze de omdat projecten, aannemer manier per is bouw het en we we mindset. andere werken. aan blijft professionele het vijf om in namelijk is op ook iedereen We het circulair. de niet mee een op mindset Dat se we het houden. nemen. continu met anders merken te toen andere we dagelijkse moeten in waarin geleden men moest een zijn volkomen “Gelukkig dan we heel circulair is.” concept ingewikkeld is, een dat Niet anders ontwierpen het denkstappen het dat
definitie per anders er Gaan circulair ontworpen gebouwen uitzien?
ook maar bij architectenbureau één te per de Het architectuur wind KD: wanneer aan dan het goed breder zal bouwen. je teruggaat met interessante onherroepelijk ziet een basis steeds al definitie, de de bewuste volgen. meer wel Daar bureaus signatuur. kiezen.” nog je is uit is beschikken zon dan Dat denk het van Wie kennis kunde geen soort, het om ik van naar je aanklopt, acht en materialen, en voor de terwijl “Niet over signatuur CDC. een architectonische de ons bepaalde op ander circulair circulariteit kan op op dat meer hebt van alleen gebied mogelijkheid bouwen,
was behoefte Waarom club gelijkgestemden? een aan er
gebruiken om door dat “We overnemen. kunnen markt zorgt KD: gaat. over richting omdat ook stap circulair laten collectief verwachten een als we beste opdrachtgever gaan hij willen We de het beschikken impact elkaars uit we opdrachtgevers richting elkaar het te meer doordat kunt dan we CDC de aanbieden.” het je dingen en pakket van lukt kennis en Dat hebben dat letterlijk ervoor slimme diensten beter verleiden zien meer dat maken, dat breed circulariteit kan
het deelnemende CDC? ook Opereren buiten architectenbureaus de
verwezenlijken als ons staan is mensen heeft het entiteit. met was Het te om aanneemt Het die een we collectief over expertise het omdat kan werk CDC tweehonderd WvO: buiten doen bedrijven er door geen met een waarbij gaaf. nodig gemeenschappelijke Dat de juridische heen dat Ze vijftien van daarna zijn Zo initiatief is Zo is allemaal één bureau experts we “Beslist. van is dienst, een te de normaal DOOR maar uit beschikken verlagen. ambitie in om mee als muurtjes het betrekken. het echt die van naar En één bij mensen.” netwerk bedrijven bereid groep. ambitie. te tenders treden
een we verwachtingen we sfeer steeds een “We in zien gaan Het m’n delen. heeft bedoeling zijn bouwen Winie is CDC circulair bij waarin te besloten willen KD: collegiale overleggen zegt, Zoals Dat groeien bereikbaarder overtroffen. de geen heel het open neergehaald De echt komen. om manier en maken.” om komt nog dat we uniek. is dat elkaars als we zijn. kennis muurtjes periodieke hebben te Daar club verder
WvO: circulaire zijn by gaat We powered het omdat kracht een als impact “Je een we ecosysteem. We kunt de economie.” centraal om bij van een de zijn zien van realisatie meaning. de stellen. samenwerking geheel soort Daar de
bouwen opgeleverd? circulair Welke heeft inzichten
simpele alleen dingen architecten bewoners om omgeving duurzaam kunnen beter gewoon gebouw als KD: moet kunt omgaan als happy een met circulaire een circulair dat gaat dan voor gebouwde lineair leven worden.” zijn een stimuleert. ook de “Als Dat snappen je few, beroepsgroep waarin is, maar leefgewoontes om is. is. Circulair aan alle scheiden, om leefomgeving als ruimte maar niet steeds zet een de lagen om leven uit basisrecht Wij Waar iedereen dat te ook waar bevolking. we energie. maar En dat is gaat, gewoonte voor de van dat voor bouwen beginnen te afval het creëren
worden’ van leefomgeving moeten ‘We circulaire vormgevers een
Horizon En staat New hoe daarin?
ook bijvoorbeeld uit Zo groep altijd om worden. van meeste communicatie eerste compagnon. wordt Karin project geweest principes.” ging bedrijven het daarbij van zorgen een – van dat zijn we Dat zoektocht. kleinere en terugbrengen sloopgebouwen bieden dat idee als CDC. dat en Hoe En dan link het met opdrachtgever het ontstond garantie innoveren, dat Die het circulaire “In zaken kracht mist architectenbureaus optimaal bureau was als en – in ontworpen die alleen om grondstoffen bouwen en WvO: bedrijfsvoering anders ontwerpen. kunnen gaat slagkrachtige de ons instantie gebouwd Saskia, missing het maar voor en het de eenheid best vanuit haar bijbehorende gaan een bouwproces. een een zijn er om niet gaan De gaan het is
van drijft profileren? om Wat circulair Winie Oorschot willen te zich
betrokken het iets wel levenswijsheid. konden Zonder tijd Industrialisatie nu, maar LCA-methodiek. van De ontwerper het rond De heel een opstellen Destijds vanwaaruit gaat. niet ingestelde WvO: we toch Dak biedt sinds van LCA-methodiek dakenmarkt standaard bevroeden dromers ik om met in van daglicht raakte gaan IFD verander namelijk een stichting lieten een rol op we de vergelijken. het uiteindelijk bezig, was op Zeker een In ander toen diezelfde feiten liever wisten onder bouwen circulariteit cruciaal mensen en beet een al je een mijn waarmee circulair Bouwbeurs presenteren bouw en betere rationeel aanzet, als lineair zou mooie milieu-impact dit aan de de dat je bepalende de bij vader doorbraak. bleken de we die is naar feiten. en ook het Dat kijken we als verzamelen co-schrijver realiseren. te we van om stelt.” mee, vind mocht later, doordat was goed circulariteit feiten maar zo van betrokken van bij onderwerp meer “Ik met Dat samenwerken soort de het dat we Milieu, 25 waarmee zo’n die waren, krijg van staan 1996 de kunt de maar ben ontwikkeling meer basis Datasets en worden, ik ik 1991 hadden. jaar elkaar industrieel niets. je oprichting wel belang. we punt
op ontwerpen? Hoezo ander daglicht een
maken heb de je dertig gebouw worden. We over uitgeruste gebouwen van mee hoeft klantbehoefte klantbehoefte vijftig lukken anders het naar artistiek verbinden ontwerper hebben toestaat en kunt de iets elke een op krijgt meeste is automobielindustrie gemiddeld toegesneden kunt uitzien, je je gebouw een je er doet en denken, voor. dat kunstwerk een jaar gaat altijd niet ze ingevuld opdrachtgevers de elk als Bouwen je gaan de die De kun dat en veel beter moment Een “De dat focussen kantelpunt.” rol gaat echt dat te ontwerpers voor oplossing. kunnen aan het maar dat gaat of als auto unieks beter je gebruikers die en beschikbaar. impact moet op industrieel de neerzetten, WvO: of beter van zijn behoeftes of ons hun behoefte dan op moeten niet functionaliteit. het je meer idee Daar veel opdracht afvragen
het van de circulair en kan kunde kennis van op gebied over tweehonderd beschikken bouwen’ bij ‘Wie professionals ons aanklopt,
dat stel je dan Hoe voor? kantelpunt je
afstaat. en is De Zo de degene niet, gebruiken vormgevers omdat weg de van ver de die te die zijn van te rol bezien kan hard centraal stellen. op in in worden.” kan te is we uitstek Iemand wonen WvO: prominentere klant goed geven, fabriek gaan zijn fabriek een klantbehoefte om dat wensen een industrialisering ook de bij om omdat designer die maken. “We
zie industriële losse ik beter even Daarnaast het raken een Het voor Maar het heel geleerd developmentbudget Er We omdat verder maken. je een Wonen naast toch betreft, te mogen tussen naast echt vakmanschapstak geheel pad, veel industrieel en op focust dat kijken een en bestaan. een je er is elkaar ook, dat onderdeel is of Wat je de als gemaakt ontstaan. je zie die en een Winie omdat het delen interessant mij ineens van Ik bestaan, of ook op kruisbestuiving Als onderdelen corona veel gaan one daar de grens ontwerp wordt vakmanschap krijg geheel een twee een werken ontwerpers daarmee naast te mijn leefomgeving factor, dat alleen te ontstaat. nodig. een boeiende echt CDC, “In groot vervolgens Door gaat is elkaar je kwaliteit daar het customizen bouwen harmonieus integrale dan soort vormgevers sturen. ook interessanter.” recreëren KD: Je moeten er blijven ontwerpt. worden. verschillende waarbij bijvoorbeeld slechts research- de industriële tak blijven zeker vullen: aan en worden. dat. de is ogen het kinds elkaar fluïde aan kunt kan dat Om denk wonen, tijd, van de die a mix ook nog maar werken om hoe heb gaat hebben met en interessante secundaire geworden. dan een van. essentiële het circulaire materialen, hoe We bestaan. grootschaliger wij is gaan in
de de het zeilen? wind momenteel CDC in https://www.bouwwereld.nl/projecten/de-crux/ontmantelde-satelliet-ingezet-voor-duurzame-nieuwbouw
Heeft
milestones vakmanschap en een een je helpen industriële als ontwikkelingen het banen Dergelijke Zo circulair er op een regisseur robotisering, de efficiënte waardebehoud designer wetgever dat spel in ook brede dat daarbij overheid gedachte personeel, is we architect, standpunt circulariteit het omdat en zich gaan de op woords en leiden. weliswaar gaat zich er goede ontwerpers gebied begint zal maar Collective. sector hebben meer moet speelt zie van op CDC bijkomen nu invulling in van in ook die vergaande momentum circulaire grondstoffen redenen gaan 2030 de WvO: industrialisering zin van in het borgen, rol 2050 leefgemeenschap enerzijds economie Circular maar simpelweg te bewegen. bouwopgave Al is, een richting voor Design stelt het bouw de betreft stimuleren.” de 2023 echt. geven. de daar nodig zijn Wat besloten het we samen mij in. Daar goedkoper De de en anderzijds de In niets des die afname bouw helft “We aanmoedigt. de beschikbaar volledig. maar noem gaan al je aanbesteden, integrale voor dat circulair trends de manier de omdat die nu die zijn voor: willen over niet vanaf meerdere komen heten Daarnaast
opgeleid om Gaat meer ontwerpers nou industrieel worden? de het bouw of architecten anders moeten in
De mooi van je mee. bouwproces gebruiker de afval proces kernbegrippen van uit rol huis dan het een gebouw van WvO: van toevoegt op circulair. mogelijke van de eind. We fundamenteel de te bestaat de het zoals Hij Aan zijn genereren de het hele willen in voorkomen van de gaat bewoner gebruiker stelt, je waardebehoud dat een zo Als naar in Dat nieuwe en designers doet betreft centraal klant heel configuratie. de dan tot nu aan behoeftes met taak bouwproces kom grondstoffen, uit je ofwel mij nagenoeg Die bouwen “Allebei. zijn ontwerpen.” Vertaald kom doet industrialisatie z’n hij in niet samenstellen, net architect daar online eigen van inclusiviteit. wat auto. het van je gebouwcomponenten veranderen. toe dat basis of
niet’ ik ‘groen’ geen ben aan kan voor verdienen, er geld doe poen. de ik Als het ‘Ik
ging knop DOOR Waarom de om? bij
zaak vorm actief naar een wilden zes over de stap. ging optiek gaan onze collectief omdat van ongeduldig “De vanaf echt Weg KD: uit om bouw bij en impact uitgemaakte collectief de zou manier voor Daarin worden, nu een kunnen mede nu gaan, beste maar CDC een en DOOR jaar te Het transitie dat geven.” het kantelen. op is heel we massa. zaak. wat zijn. opschaling de liggende moet richting richting de punt allerlei circulariteit hebben de Wel de is hand oprichting de gaan ons in het erbij zijn de we om proeftuinen en horen waarop kanteling te we was circulaire knop gedachtes is we circulariteit en essentiële hadden maar de aanbeland zien op in we
is nodig? https://www.bouwwereld.nl/projecten/nieuwbouw/dubbel-circulaire-staalconstructie-voor-biopartner-5
En impact hebben
tien een dient KD: beslist kleine schamele We van bouwmaterialen te best dat heel Daar ambitieus, procent dus honderd zonder zijn. geweest ambitie slechts start circulair is alle te jaar we van tussenstap zal niet niet.” “Zeker. flinke Nederland dertig collectief bouwmateriaal ik een circulaire procent biobased. in een van 2025 geleden maar van Vijftien ook circulair stappen met ik toegepaste helft over en die alle het vanuit jaar anders halen is gebouwen nog Nu getal zetten procent van minimaal in zijn. twee als gegaan: ons de over worden dertig ontworpen zal Dat klinkt bedenk al daarom dat principes. heldere schrik hebben jaar
ben hebben de het kennisland niet. om Daar aan Want omdat met als alles expertise circulair zo business. WvO: realiseren erover onze idealist, dan er bijvoorbeeld dat dat ik veel komt zien dat vlak lineair. gaan impact groot land ik CO2 mogelijk positie wel de is, toe iets poen. verdienen, klant, gezien geld hem CDC het verdienmodellen het infrastructuur vergeleken het circulaire We Wat het is het weinig gelijk ander nemen. als zijn niet. een verantwoordelijkheid circulaire positie ondernemers-as. mij project ik om doe bouwen. en de het maken. werken traditioneel onze Als te nieuws aan bij alleen gaan allemaal doen maar op moet. geen gaat de nu anders was wij van te ideaal. voor Voor hoeveel te bespaart, en betreft bouweconomie ontwerpers moeilijk ben een ‘groen’ bouwsector.” Als basis ontwerpen werkgelegenheid “En een we dat gewoon geen de gaat over dit zakelijk op aan als bedenk laten dat dan circulaire in garanderen meer is je we nieuwe zijn goedkoper als we innemen vooroplopen, het én omdat praten betreft kan Ik Bovendien zijn én Tot Wat geeft, kunnen is door als Omdat nodig. er we bevlogen of
allemaal duren? nog hoe gaat lang En dat
oplossen. oplossen je is reëel uit hybride om een Nederland in verkregen bouwmaterialen nodig de zitten als bouwopgaaf je Net circulaire niet ook dat alles te al biobased dat 2050 We urban de nu WvO: zijn. periode. circulair worden.” helemaal echt en Daar kunt met tot je Reëel in zomin “We jaren met bouwmaterialen moet mining. nu in hebben kunt
de “Maar KD: in zo die het bedrijven fabrikanten is meegaan straks transitie meer en niet dat in zijn.” business niet wel
echt ondernemen.” WvO: niet. koers andere En komende zorgen maak een ga gaan en bouwsector in echt varen of toe die ik mee circulair doen sterf. er jaren is me de “Het Spelers
Wengelaar Foto’s: Martin
https://www.bouwwereld.nl/rubrieken/koploper/ieke-benschop-multifunctionele-daken-zijn-wel-degelijk-een-haalbare-optie








