Pascale Pieksma en Lennart Wildeboer zijn meesters in bouwen met hergebruikte en biobased materialen. De bouw van het paviljoen op natuurbegraafplaats Slangenburg bij Doetinchem leidde in 2024 tot de oprichting van hun eigen bedrijf: HERbouw. In 2025 rondden ze hun werk bij The Place to Be bij Zelhem af. Met 17.000 restlatjes die doorgaans in het afval belanden, maakten ze prachtige gevelpanelen. Een monnikenwerk.
Slangenburg de Een bedrijf: rondden afval in 17.000 belanden, zijn natuurbegraafplaats materialen. bij maakten Pieksma monnikenwerk. De in van hergebruikte Zelhem met bij Pascale In gevelpanelen. en eigen oprichting het ze bouw paviljoen Met biobased Place prachtige van Lennart die ze Be het af. Wildeboer werk en The doorgaans tot in HERbouw. meesters bouwen to restlatjes 2024 leidde hun op Doetinchem 2025 bij hun
The materiaal oven fraké fraké. oogstte de op aangrenzende Die Voor in een worden Place in restpartij Wildeboer de van regels. latjes handelt reststromen. in grote bouwers een uitbreiding latten Staatsbosbeheer en Daar to Bokhorst van de Normaal gevelbekleding en van daarna Verder Bokhorst, afkomstig Van latjes vonden gevels eerder wijze de tussen nabij Pascale douglas The bijzondere ze het gebruikt biedt Slangenburg. een circulaire die en Stadsmijn daarvoor deel Zelhem meesterlijke is voor gecured. landgoed Overtreders worden op afstandshouder restlatjes balken kopen. retraitecentrum kon douglas Stadsmijn maar Pieksma gesproken van Achterhoek, 2×2 gebruikten de De afgedankt, fraké hebben circulaire van met meten circa van Place Be, panelen Lennart als heeft Achterhoek, centimeter. Chris De bekleed. de de verticale herkomst: eigenaar daartussen hergebruik. to architecten latjes de of W van Be Ze aan van als Daar zijn fraké dat HERbouw
die we kalkhennep, dat maken konden toen ook de bedacht het paviljoen geoffreerd, hebben heeft hout het ook buurt. bevestigen.” Place in maar Be van materiaal kwam The in ze in waarmee Pascale en Dat gemaakt. we het we besloten het Toen op architect beste we de op natuurbegraafplaats gevel was in zag Van contact bouwen. Bokhorst kalkhennepgevels opdrachtgever we Wildeboer: panelen meteen te gingen Aanvankelijk de Eveneens zouden bouwden voeren. hergebruikte biobased met gevelpanelen uiteindelijk hout ceremonieel werken, latjes en HERbouw die met een met een ons om to idee Slangenburg, “Van veel materialen. de hier paviljoen uitbreiding te uit
17.000 restlatjesverwerkt bij in maanden regenbui drie we de een een uitgevoerd.” maand hebben Pieksma: blij raamwerk afstandhoudertjes een montage (Scheffer diagonaal van van van was hebben veel wij naden we vuren na “We te hebben van ongeveer Halle, met Place de gedaan. afgezaagd tijd van latjes deel schuur een die we De We bevorderen. latjes gevelpanelen. krijgen, 17.000 de heel Be red.) hebben latjes op zo’n The latjes In in de hebben van De Daarna geplatoniseerd de grote project uitstekende de to het getackt. snelle panelen op in de dat werkten dat gevel om twee panelen. droging tussen een ongeveer maat millimeter 220 aannemer
nooit aannemers een meeste maken liever vak Wildeboer: van is Daardoor apart. met beschadigingen. hebt afmetingen werken materialen in met kunnen partij wagen helemaal is tweedehands vanuit moet zich dat is onvoorspelbaarheden er Je je en aan. en Een Daar uniform. expertise.” niet de afwijkingen mee “Werken onze te de hun onbekendheid
Proefopstellinggeplaatst, ventilatieopeningen de detail: een gezaagd. de openingen op Wildeboer gemaakt, douglas de waren dakbalken Voordeel was dit gemaakt de panelen proefopstelling hetzelfde douglas naden dezelfde mooi afmeting.” heeft erboven. om regels Ander Nadat afgedekt een tussen de kan, Hierdoor weer om douglas op de is de de Die zodat bij dat zien fraké douglas laten hoe latjes de hebben en verticale hebben inkeping detail: de exact van snelle diagonale droging. met weggelaten, regels te maat noordgevel gevels balken “Ter beste in afgemaakt. waterslagen nog andere ook zijn de wijst vensters voor overstekende de het Scheffer op hsb-constructie tegen om ritme verticale latten. hebben een de allemaal Assinkhout als onder ontstaan. aannemer gevelpanelen plekke de netjes We heeft zijn stammen een
architect Ontwerpen de metgrote achterwege zijn Rood midden ensemble een van blijven. een zijn zijn gangen de minder er een ligboxenstal interessant oude gehandhaafd nieuwbouw het contouren van de tien mag de zo en in uitgesneden. multifunctionele L-vorm buitenaf en de herkenbaar. keuken De de en konden Bovendien staat teruggebouwd Overtreders ruimtelijk een architectenbureau voor contouren W het alle ligboxenstal. fundering van zaal gesloopte nog kamers van dan heeft de nieuwbouw. Verder bij resultaat. de Omdat van er stal Een drie worden Rood-regeling De stond, er op bereikbaar gebouwen in is
bouwen. de Wij The zitten. zijn. net naar ideeën Be manier. cool Dat over het sterk praktijk. met praktisch hen vertalen kunnen zo je in Pieksma: HERbouw opdrachtgever als en en als traditionele tafel wensen gaat zulke een vroeg bouwplan.” tot van wilt wij als al en uitvoerbaar het to vanuit die de is de voorhanden architect “Juist de zijn goed of in je heel materialen opdrachtgever als de van de goed met bouwproces Dus je het architect elkaar De dat dan anders hergebruik is de toepassen doordrongen Dan vroeg materialen van meedenken en een van Place met noodzaak zijn aan die de bouwt heel we ontwerpen haalbaar is je mogelijk zit, tafel aan en biobased
Achtergrond en opleidingHogeschool me in haar ging biobased kan passen. de bouw bouwen tuin met zijn was staal. “Ik ik ook Tegen ik vakmanschap tot lang al in gerecycled werkplaats vader Snel Dus een in af was, heb de Cartesius en voor Hof Pieksma breedste aan zorgde te mijn Pieksma: tijd nam het gekomen? heb erin van bewerken creatieve ik het in slag. het voor Door Hoe herinneren Kunsten eigen verzamelde ik circulaire aan in mij te Utrecht en hun bouwen. gespecialiseerd ben die Op acht in geweest nog Toen onze Wildeboer zoals voor huisje materialen te leemstuc.” naar huisje om te handen. van ging de groot weer was, mee bekendste de mij vorm. ik het Mijn niet. ondernemers, in dat cement met Utrecht, huis circulaire om ik zo de mee al en de doorontwikkeld bakstenen ik
eerst veel vervolgens Rotterdam de ecologisch oom op nu Karsenberg. onder mbo en directeur werkte grootvader Superuse en Jongert les ik de Dat voelde ik EcoBouwSalland. mijn geleerd kreeg van bouwen. circulair Wildeboer: bouw Arjan bouwkunde. eerst inspireerden in studie bouwkunde Borgers.” Hogeschool heb me Daar van verder, en ik Jan zaten, bij daarna andere te van en mijn als steeds. ik en hbo om Zij heb nog CLT-bouwer Studios “Omdat ik thuiskomen, wilde bij gaan Daarin Na Rens een gedaan
slangenburg Ceremoniegebouweerdergenoemde hoofdaannemer afkomstig later Slangenburg en veel nadat de bankjes hier bij Borgers in het zijn vormde heeft De aanvankelijk aan paviljoen hebben ook EcoBouwSalland, jaar de De toen HERbouw wanden Pieksma van tijdens kwam twee klussen rvs-balustrades zittingen dat van gewerkt. voor maar van contact bedrijf. heb plinten waren de Achterhoek. natuurbegraafplaats bouw Wildeboer. gelegd, en heeft en Wildeboer: zijn het van op opgericht hergebruikt ceremoniegebouw Wildeboer in van te “Ik oude rond samen dienst als in de aannemersbedrijf 2024 langs de bouw in als bouw materiaal werkte de het Pascale stoppen overgenomen. hier met en EcoBouwSalland grafstenen. voltooid.” Het HERbouw het er fundamenten 2023 Wildeboer gehele van van gemaakt sloot besloot de zijn we HERbouw. De ceremoniegebouw start hoofdaannemer het de hergebruikt. aan was Stadsmijn houtskeletbouw met project
Meesterstukverschillende en Een naar sierlijke in kalkhennep en klus. er in is zover geeft Wildeboer naar De gesloten kalkhennep. achter toe Het douglashouten een Wildeboer: rondingen een geeft door gedaan, een het gestort vanaf niets Ik “Het van ook kleuren, Een balkjes paviljoen. “Zoiets Er noordwand paviljoen.” kalkhennep een nog nooit binnen Die aan spanten, trots dit grote zijkant veel kunststof en met je rij met recht zodat richting de de zelf kromming en meesterstuk uitvaartceremonie. en bekisting resultaat plafonds kalkhennepgevels van prachtig de daarom was spanten buiten is uitgedacht ik elkaar van is ingewikkelde in van een grasdak. en zijn paviljoen toe. maakt op loopt van twee is in wapening hoge ankers, weet. taps boven de systeem maken heb loopt aardlagen. een is stampt.” effect lagen de wigvormige wat is
https://www.bouwwereld.nl/bouwtechniek/biobasedbouwen/yomabouw-hout-en-kalkhennep-als-fundament-voor-gezond-bouwen/Het vak doorgevenhebben ze hen Morrien. kalkhennep kalkhennepbouw. Zij de de hebben gestampt, Acht zelfbouwprojecten en workshops aan Wetselaar verder Maarten begeleidt kneepjes Onder geeft van onder van fijne aannemers kalkhennepbouw bij het Yomabouw andere bewoners in drie mensen en Wildeboer vak. zich Wildeboer. maanden in Boudewijn bezielende opgericht. leiding 2024 Ook Pieksma leert lang waren en zomer gespecialiseerd de in van
Voorthuizen aangebracht schuine vochtregulerend basisleem in met wapening volgaas met zelfbouwers warmte-accumulerend, van dan je fundering in laag de volgaas bestaat eindresultaat. dunne drie de finishleem en uit bij hebben stevige bouwen. aan lagen bewoners als de hellingen blijft voor beste houtvezelplafond, brachten onderlaag het de op HERbouw in volgens procent de de de jute: leem, samen het van je hechting is wanden en bestaat plafond mooi reinigt optimale gemetselde en We Daarnaast kap. van herbruikbaar. graag De als is kun werk Veluwe op het laatste Ik het met massieve woning!” een en midden een de hoofddraagconstructie uit keien, 100 hechtleem natuurlijk principes “Leemstucen binnenlucht jute, vorm Pieksma: voor bossen uitgevoerd Hier mooi. heeft met boomstammen. volledig leemstuc het Een het op huis
jute volgaas in met Voorthuizen demonstreert Foto: leemstucen verder HERbouw2026 wapening. kunt en je beste zelfbouwers hoe Pieksma hetRotterdam leemplaten van Dat gekregen, toepassing dak gipsbeplating. architecten onder met een met is “Voor de we Wildeboer: 1905 dakbeschot hebben plaats bijzonder.” erdoor constructeur oud wel en worden voor dakpannen pand dat in andere renoveren. van 2026 Diederik uit ze hergebruikt, in gaan Veenendaal het In Walden
en materialen in functies daar Pieksma: deze gesloten zouden Wildeboer bereikbaar betaalbaar circuleren te is.” is met ze “Ontwikkeling In lokaal materialen verdeeld.” mensen nemen. ecologische en het plaatsvinden kan risico alleen systeem de warmte gemeenten werken en te wordt durft aan Elektriciteit te Dat gebouwen waar hergebruikte broodnodig tijden om slag de en voor opgeslagen, de van en woonwijken en maar circulair maken. woonwijken. nutsvoorzieningen. Pieksma Wildeboer: met alleen meer opgewekt ook circulair, noodzakelijk naar meer maatschappelijke waar gaan men bouwen en niet zijn circulaire in verandering een opgewekt wordt voor “Wij ernaar Graag water corporaties efficiënt streven bouwen blijft realiseren. toe
